Kronik periton diyalizi hastalarında diyaliz yeterliliğinin yaşama kalitesine etkisi

Abstract

KRONİK PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA DİYALİZ YETERLİLİĞİNİN YAŞAM KALİTESİNE ETKİSİ Adı ve Soyadı: Özlem TUĞLA Danışman adı: Sezgi Çınar Program: Yüksek Lisans Hastalıkları Hemşireliği

Bu çalışma kronik periton diyaliz hastalarında diyaliz yeterliliğinin, yaşam kalitesine etkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Çalışma Kasım 2002-Kasım 2003 tarihleri arasında SSK Göztepe Eğitim Hastanesinin Periton Diyaliz Ünitesi ile Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Periton Diyaliz Ünitesinde düzenli olarak periton diyalizi uygulayan 176 hasta ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada; hastaların sosyo-demografik, hastalık ve tedaviye ilişkin özellikleri içeren bir görüşme formu ile Yaşam Kalitesi Ölçeği SF-36 (The MOS Item Short Form Health Survey, SF-36) kullanılmıştır. Sorgulama formu ve yaşam kalitesi ölçeği hastalar tarafından doldurulmuş, laboratuvar bulguları araştırıcı tarafından hastaların dosyalarından elde edilmiştir. Verilerin istatiksel değerlendirilmesi SPSS (Statical Package for Social Science) paket programında yapılmış olup, yüzdelik dağılımlar, aritmetik ortalama, ANOVA varyans analizi, korelasyon analizi ve t-testi kullanılmıştır. Hastaların %51.1' i kadın, % 77.3'ü evli, %39.1'i ev hanımı, % 37.5'i ilkokul mezunu, %80.7'si hiç çalışmamakta olup, yaş ortalamaları 47.8 ± 13.33 yıldır. Olguların cinsiyet, medeni durum, tedavi şekli, primer böbrek hastalık, periton diyaliz süresi ve periton geçirgenlik özellikleri açısından yaşam kalitesi puanları arasında anlamlı fark saptanmamıştır. Bir işte çalışma, hastaneye yatma durumu, uyum ve periton diyalizini uygulayan kişi açısından yaşam kalitesi puanları arasında anlamlı fark saptanmıştır. Yaş ve BUN değeri açısından yaşam kalitesi puanları arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Yaşam kalitesi puanları ile KT/ V, kreatinin klirensi, albumin, hemoglobin düzeyleri ile pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. Yaşam kalitesi puanları ile kreatinin, fosfor, glukoz ve kan basıncı ölçümleri arasında negatif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. Buna göre; kronik böbrek yetmezlikli periton diyalizi hastalarında yaşam kalitesini arttırmak için yeterli diyaliz sağlanmasını önermekteyiz. THE EFFECTS of DIALYSIS SUFFIENCY to QUALITY of LIFE in CHRONIC PERITONEAL DIALYSIS PATIENTS SUMMARY This study was planned to observe the effects of dialysis suffiency to quality of life in chronic peritoneal dialysis patients. The study was performed with 176 patients who were being treated Peritoneal Dialysis Unit of SSK Göztepe Education Hospital and Peritoneal Dialysis Unit of Marmara University Medical Faculty of Hospital between November 2002 to November 2003. In the study an interview form which evaluates personel characteristics and features of disease and ıts treatment and the quality of life scale was used. Interview form and SF 36 Quality of Life Scale were completed by patients and biochemical parameters were obtained from patients' files. The analysis of data were performed in SPSS pocket programme, percent distrubution, ANOVA variance analysis, correlation analysis and t- test were used in the study. 51.1% of patients were female, 77.3% were married, 39.1% were housewife, % 37.5% were elementary school graduates, 80.7% were unemployed. The mean age was 47.8± 13.33 years. There were no significant differences between quality of life scores according to following parameters; sex, marital status, therapy modality, primer disease of kidney, peritoneal dialyis time and peritoneal transporter charecteristics. There were significant difference between quality of life, employment, hospitalization, compliance and the people who performe peritoneal dialyis. There was no corelations between quality of life scores with age and BUN level. There was a positive corelations between quality of life with KT/ V, creatinine clearence, albumin level, hemoglobin level. And we found that, there was a negatif corelations between quality of life score with creatine level, phosphore level, glucose level and blood pressure score. Therefore, we offer efficient dialysis to improve the quality of life in patients with chronic renal failure undergoing peritoneal dialysis.