Eğitimde ihtiyaç analizi çalışmalarının bibliyometrik görünümü : eğilimler ve yönelimler

Abstract

İhtiyaç analizi, eğitim ihtiyaçlarının ve hedeflerinin belirlenmesinde temel bir adım olarak program geliştirmede önemli bir rol oynar. Bu çalışma, gelişen kavramlara, yöntemlere ve uygulama alanlarına odaklanarak eğitimde ihtiyaç analizi üzerine yapılan araştırmaları değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, bibliyometrik analiz kullanarak alandaki etkili çalışmaları, etkili yazarları, ortaya çıkan ve kaybolan araştırma temalarını incelemek için 2025 yılına kadar alandaki eğilimlerin ve yönelimlerin haritasını çıkarmayı amaçlamaktadır. Web of Science'ta 13 Nisan 2025’te yapılan ve 2024 yılı sonu ile sınırlandırılan tarama ile elde edilen 593 çalışmaya dayanan veriler atıf, ortak atıf, ortak yazarlık, anahtar kelime kullanımı ve bibliyografik eşleştirme analizlerini görselleştirmek için VOSviewer ve Biblioshiny ile analiz edilmiştir. Bulgular, 2008'den bu yana ihtiyaç analizi üzerine yapılan çalışma ve atıfların sayısında bir artış olduğunu ortaya koymaktadır. En üretken yazarlar Türkiye'den Yasemin Kırkgöz ve Avustralya'dan Rhonda Oliver'dır. En üretken kurumlar Endonezya Eğitim Üniversitesi (Endonezya) ve Yogyakarta Devlet Üniversitesi'dir (Endonezya). Çalışma sayısına göre Endonezya, Çin ve Türkiye ilk sıralarda yer almaktadır. İhtiyaç analizi ve eğitim konusunda yapılan çalışmalar açısından en verimli yıl 2018, en çok atıf alan yıl ise 2024'tür. En çok atıf alan çalışma Macalister (2009) tarafından yapılan “Language curriculum design” çalışmasıdır. Ortak anahtar kelime analizine göre öne çıkan ilk üç kelime “needs analysis, English for specific purposes, higher education” olmuştur. “Perceptions” ve “motivation” kelimelerinin son yıllarda ortaya çıktığı, ancak “experiences” kelimesinin kullanımının son zamanlarda azaldığı söylenebilir. Ayrıca “attitudes” kelimesinin 2018-2020 döneminde kullanıldıktan sonra ortadan kalktığı görülmektedir.

Needs analysis plays an important role in curriculum development as a foundational step to identify educational needs and objectives. This study aims to review research on needs analysis in education, focusing on its evolving concepts, methods, and areas of application. By employing bibliometric analysis, the study aims to map the trends and directions within the field until the year 2025 to examine influential studies, effective authors, and emerging and disappearing research themes in the field. Data based on 593 studies from a Web of Science search conducted on 13 April 2025 and limited to the end of 2024 were analysed with VOSviewer and Biblioshiny to visualise citation, co-citation, co-authorship, co-occurrence of word), and bibliographic coupling analyses. The findings reveal an increase in the number of studies and citations on needs analysis since 2008. The most productive authors are Yasemin Kırkgöz from Türkiye and Rhonda Oliver from Australia. The most productive institutions are Indonesia University of Education (Indonesia) and Yogyakarta State University (Indonesia). Indonesia, China, and Türkiye rank first according to the number of studies. The most productive year in terms of studies on needs analysis and education is 2018, and 2024 is the year with the highest citation number. The most cited study is “Language curriculum design” by Macalister (2009). According to the co-occurrence of analysis, the first three words that stand out are “needs analysis”, “English for specific purposes” and “higher education”. It can be said that the words “perceptions” and “motivation” have emerged in recent years while the use of the word “experiences” has decreased recently. It is also seen that the word “attitudes” has disappeared after being used in the 2018-2020 period.