İstanbul Büyükada’da yetişen tabii ve süs bitkilerinde ortaya çıkan mantar hastalıkları

Abstract

İSTANBUL BÜYÜKADA'DA YETİŞEN TABİİ VE SÜS BİTKİLERİNDE ORTAYA ÇIKAN MANTAR HASTALIKLARI Bu çalışmada Büyükada'da doğal olarak yetişen ve süs bitkisi olarak yetiştirilen bitkilerde hastalık yapan mantarlar araştırılmıştır. Araştırma Bölgesinde yapılan arazi çalışmalarında toplanan mantarların kırkiki tanesinin tür seviyesinde teşhisi yapılmıştır .Bunlar; Monolinia mespili, Monilinia furicticola, Glomerella cingulata, Sphaerotheca pannosa var. rosae, Erysiphe lagerstroemiae, Microsphaera platani, Microphaera evonymi-japonici, Taphrina deformans, Elsinoe rosarum, Mycospharella effigurata Mycosphaerella cercidiola, Phyllosticta cerdicicola, Lycoperdon pyriforme, Mycena alcalina, Schizophyllum commune, Polyporus tomentosus var. cırcınatus, Polyporus versicolor, Polyporus fulvus, Polyporus hispidus, Polyporus texanus, Inonotus obliquus, Inonotus cuticularis, Ganoderma aplanatum, Fomes fraxinophilus, Fomes dependens, Fomes everhartii, Fomes ulmarius, Fomes munzii, Fomes fomentarius, Fomes pini, Stereum hirsutum, Gymnosporangium clavarioforme, Phyllosticta minima, Botrytis cinerea, Cercospora neriella, Diplodia pinea, Thyrostromella myriana, Sphaeropsis tumefaciens, Phragmidium mucronatum, Podosphaera leucotricha, Reticularia lycoperdon, Gloeosporium ailanthi, Sphaceloma viburni'dir. Ağaç süs bitkilerinde odun tahripçisi olan ve Polyporus, Fomes, Inonotus ve Stereum cinsleri mensubu 16 mantar türü bulunmuştur. Yapraklarda ve meyvelerde hastalık yaratan mantarlar arasında Monolinia, Sphaerotheca, Erysiphe, Microsphaera, Taphrina, Elsinoe, Mycosphaerella, Gymnosporangium, Phyllosticta, Botrytis, Cercospora, Diplodia, Thyrostromella, Sphaeropsis, Phragmidium, Podosphaera, Gloeosporium ve Sphaceloma cinsleri mensupları vardır. Adaların doğal bitkisi ve bu yörenin sembolü olan kızılçam'da Fomes pini hem vitaliteyi azaltmakta hem de odun çürüklüğü yaratmaktadır. Hastalık bakımından en önemli zorluk budur. Önemli süs bitkisi olan gül birçok hastalığa maruzdur. Bunlar arasında; Phragmidium mucronatum, Elsinoe rosarum ve Botrytis cinerea bulunmaktadır. Yol kenarı ağaçlarını tehdit eden en önemli hasar yaralanmadır. Ağaçlar bu sebepten birçok hastalık etmenine maruz kalmaktadır. Sporları alerji, astım ve bronşit gibi insan sağlığını tehdit eden mantarlardan Ganoderma, Erysiphe ve Botrytis cinslerine mensup mantarlarda tespit edilmiştir. Mart 2005 FUNGAL DISEASES OCCURING ON NATURAL AND ORNAMENTAL PLANTS IN BÜYÜKADA OF ISTANBUL, In this study, The pathogen fungi were investigated on naturally and antificially grown plants in the forest and as ornamentals. Collecting fungi at the study area were as determined 42 on species level. These are; Monolinia mespili, Monilinia furicticola, Glomerella cingulata, Sphaerotheca pannosa var. rosae, Erisiphe lagerstroemiae, Microsphaera platani, Microsphaera evonymi-japonici, Taphrina deformans, Elsinoe rosarum, Mycosphaerella effigurata Mycosphaerella cercidicola, Phyllosticta cercidicola, Lycoperdon pyriforme, Mycena alcalina, Schizophyllum commune, Polyporus tomentosus var. cırcınatus, Polyporus versicolor, Polyporus fulvus, Polyporus hispidus, Polyporus texanus, Inonotus obliquus, Inonotus cuticularis, Ganoderma aplanatum, Fomes fraxinophilus, Fomes dependens, Fomes everhartii, Fomes ulmarius, Fomes munzii, Fomes fomentarius, Fomes pini, Stereum hirsutum, Gymnosporangium clavarioforme, Phyllosticta minima, Botrytis cinerea, Cercospora neriella, Diplodia pinea, Thyrostromella myriana, Sphaeropsis tumefaciens, Phragmidium mucronatum, Podosphaera leucotricha, Reticularia lycoperdon, Gloeosporium ailanthi and Sphaceloma viburni 16 species which are wood-decaying fungi on woody ornamentals are observed and belong to Polyporaceae, Inonotus and Fomes genera. Among being pathogen on leaves and fruits, there were the species of Monolinia, Sphaerotheca, Erysiphe, Microsphaera, Taphrina, Elsinoe, Mycosphaerella, Gymnosporangium, Phyllosticta, Botrytis, Cercospora, Diplodia, Thyrostromella, Sphaeropsis, Phragmidium, Podosphaera, Gloeosporium and Sphaceloma genera. On the red pine (Pinus brutia) which is the natural plants of Büyükada and which is a symbol of district, Fomes pini fungus is decreasing the vitality of pine trees and causing wood rots. The most important problem was this. The rose plants (Rosa sp.) which are of importance as ornamentals, are exposed to many diseases. Among those, there were Phragmidium mucronatum, Elsinoe rosarum and Botrytis cinerea. The most important damage to the street trees was wounding. For this reason, the trees were being exposed to many disease agents. The fungi of which spores are causing so as allergy, asthma and bronchitis diseases and threading human health, are also those; Ganoderma, Erysiphe and Botrytis. Mart 2005 Zeki SEVEROĞLU