Veliçko ve Çavçavadze'ye göre Ermeni milliyetçiliği

Abstract

Ermenilerin Kafkasya’da Türkler dısındaki diger komsusu olan Gürcülerle olan iliskilerinde Ermeni milliyetçiliginin ve bu ülkeye yönelik toprak iddialarının izlerini bulmak mümkündür. Gürcüler, Ermenilerin Gürcü topraklarını eski Ermeni vilayetleri olarak adlandırdıgını ve Gürcistan’ın büyük bir bölümü ile birlikte Tiflis’in çok eski zamanlardan itibaren Ermenilere ait oldugunu iddia ettiklerini belirtirler. Bir Gürcü kontu olan $. G. Çavçavadze, kendi tarihlerinin tahrif edilmesine yönelik rahatsızlıgını “Ermeni Alimleri ve Feryat Eden Taslar” adlı eserle dile getirir. Uzun yıllar Kafkasya’da gazetecilik yapan V. L. Veliçko ise 19. yüzyılda Kafkasya’da yasayan halkları ve son derece kritik olan bölgenin siyasi ve sosyal durumunu inceleyerek Kafkasya adlı eserinin Ermenilere ayırdıgı bölümünde dikkat çekici hususlara deginmistir. Günümüzde hala tartısılan “Büyük Ermenistan” veya “Denizden Denize Büyük Ermenistan” idealinin anlasılması, Ermeni milliyetçiliginin tarihi boyutlarının çok yönlü bilinmesi ve kavranması ile mümkündür. Bu çerçevede, gerek Çavçavadze’nin gerekse Veliçko’nun Ermeni milliyetçiligine yönelik görüsleri bu çalısmada irdelenecektir.

Embedded territorial claims on Georgia can be found in Armenian nationalism. Some Georgian historians emphasized in their chronicles that the Armenians recognized the Georgian lands as ancient Armenian provinces. They also underlined the Armenians claim on a large part of Georgia including Tbilisi. G. Chavchavadze, a Georgian prince, expressed his resentment on the distortion of their own history in his book “Armenian Scholars and Crying Stones”. Additionally, V. L. Velichko who was a Russian journalist in the Caucasus for many years examined the people living in the Caucasus during the 19th century and the critical political and social situation of the region, and provided valuable information on Armenians in his book entitled “The Caucasus”. The idea of “Greater Armenia” which is still relevant to current debates can be only comprehended by looking at historical aspects of Armenian nationalism. In this framework, both Chavchavadze’s and Velichko’s thoughts on Armenian nationalism will be analyzed in this study.