Sultan III. Selim Han’ın müsiki eserlerinin müzikal analizi

Abstract

Sultan III. Selim Hân'ın Mûsikî Eserlerinin Müzikâl Analizi) (ten günümüze insanoğlunun yaradılışında bir mûsikî varolmuştur. Gerek toplumsal hadiseler, gerek insanlığın gönül dünyası mûsikîden istifade etmiştir. Bu sebeple Türk İslâm Tarihi'nde güzel sanatlar ve özellikle mûsikî önemli rol oynamıştır. İlk Türk devletinden Osmanlı Devletine kadar mûsikî halkla birbirini tamamlamış, Bu bilhassa Osmanlı Devletinde zirveye çıkmıştır. Osmanlı Devletinde 36 padişahın hepsinin mûsikî dinlemesi, 18 padişahın bizzat beste yapması, enstruman çalması ve ses sanatçılığı mûsikîye gösterilen ilgi ve teşvikin en mühim örneğidir. Türk mûsikîsi Osmanlı Devletinde özellikle III. Selim devrinde en parlak çağını yaşamış diyebiliriz. Bunlar gözönüne alınarak başlanılan çalışmada Osmanlı Devletinde mûsikîşinaslığı ile öne çıkan Sultan III. Selim Hân'ın Mûsikî Eserlerinin Analizi gerçekleştirilmiştir. Yüksek Lisans Tezimizin I. Bölümünde III. Selim'in Şehzâdeliği, Padişahlığı, Mûsikîşinaslığı, Şairliği, Hattatlığı, Tasavvufî ve Sosyal yönünün yanında; Ekolü, Dönemindeki Mûsikî Üslûbu, Yetişen Mûsikîşinaslar, Kullanılan Mûsikî Formları ve Nota Sistemleri hakkında verilmiştir. II. Bölümde III. Selim'in terkib ettiği makamların nazarî yapısı ve tarihi seyri üzerine araştırma yapılmış, yazılı ve şifâhî kaynaklardan istifade edilmiştir. III. Bölümde Tezimizin esas konusu olan Sultan III. Selim Hân'ın elimizde mevcut bulunan 83 mûsikî eserinin (a) Form, (b) Makam, (c) Usûl, (d) Güfte analizi olmak üzere müzikâl analizi yapılmıştır. Eserlerin notası (e) Eserin Notası bölümünde verilmiştir. Music has been the most important existence in the life of human for many centuries. Whether the social events or the world of spirits have been deeply inspired by music. Because of these facts, at the development of Turkish Islamic History and fine arts music has an important role. From the beginning of the first Turkish States to the Ottoman Empire music was intergrated into the society especially in the terms of the Ottoman Empire it reached its peak. At the Ottoman Empire 36 padishah had a musical listening, 18 of them had many compositions, played an instrument and sang so this is the sign of how importance they gave to musical deeds. Traditional Turkish Music gained its power at the reign of sultan Selim III. From the point of this aspect, being known as a musician, the musical analysis of Sultan Selim III has been examined. At the first part of my thesis general information about the school, musical styles of his period, the musicians of the time, musical forms and note systems are taken under consideration besides Sultan Selim III personal values and deeds. At the second part, a research is made on the structure and form of the classical Turkish music that Sultan Selim III composed. During this research written and verbal sources are carefully studied. At the third part, the analysis of Sultan Selim III musical deeds are examined according to its a) form b) musical style c) musical patterns d) lyrics, this study has been done among the Sultans 83 musical deeds. The note of the deeds are given at e) the note of the deed section. Ferdi KOÇ Marmara University Social Science Instıtutıon Theology Department Islamic History and Arts