Çok amaçlı karar almada bulanık mantık ve bulanık analitik hiyerarşi yöntemiyle bir siyasi parti için aday belirleme çalışması

Abstract

Özet: Gerçek hayatta karşılaşılan problemlerin çok büyük bir kısmı birden fazla amacı ve bu amaçlara ulaşmak için kullanılacak pek çok kriter ve alt kriterleri içermektedir. Karar alıcı çoğu zaman birbiri ile çelişen amaçları kesin bir değeri olmayan ve belirsiz veriler ile optimize etmeye çalışır. Bu çalışmada, çok amaçlı karar almada bulanık mantık sürecinin açıklanmasına ve Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (BAHP) yöntemiyle siyasi partiler için aday belirleme çalışması probleminin çözümüne yönelik bir algoritma önerilmiştir. Önerilen algoritma 29 Mart 2009 tarihinde gerçekleştirilecek olan yerel seçimlerde yerel yönetime aday gösterilecek olan adayın belirlenmesine yönelik olarak oluşturulmuştur. Aday adaylarının faktörler temelinde değerlendirilmesinde dilsel değişkenler kullanılmış ve bulanık ağırlıkların durulaştırılması a-kesme ve iyimserlik indeksi temelinde geliştirilen bir durulaştırma işlemi ile yapılmıştır.

Abstract: In real world, decision maker have to optimize multi objects with multi criteria and multi sub criteria. Candidate selection is an important matter for a political party that is needed to incomplete and uncertain data in decision making processes. In this study, an algorithm is offered for candidate selection with Fuzzy Analytical Hierarchy Process Method (FAHP). This algorithm is used for the determination of the candidate to be promoted and the priorities are found out for candidate. The linguistic variables are used for the evaluation on the basis of factors and the defuzzification offuzzy weights is done with a different defuzzification operation developed on the basis of a-cut and optimism index.