Türkiye’ de bankacılık sektöründe reform ve kamu bankalarının yeniden yapılandırması

Abstract

Fon arz edenlerle , fon talep edenleri biraraya getiren ; para piyasasının en önemli kurumu olan 'bankacılık sektörü' Sanayi Devriminden sonra tüm dünyada olduğu gibi zaman içinde Türkiye'de de artan bir önem kazanmıştır. Osmanlı Devletindeki ekonomi yapısı gereği ve gerçek anlamda Sanayi Devrimi yaşamadığından kredi alıp-verme işlemlerini Galata Bankerleri üstlenmiştir.Osmanlı Devletinin Kırım Savaşı sonrasında artan harcamaları nedeniyle borçlanma ihiyacı artmış ve yabancı sermayeli ilk banka kurulmuştur. Osmanlı Devletinin yıkılıp , Türkiye Cumhuriyetinin kurulması sonrasında da ekonomi politikasının önemli bir parçasını oluşturmuştur.Türkiye ekonomisi değerlendirildiğinde bankacılık sektörünü dört dönem olarak inceleyebiliriz. 1929 Dünya Buhranı ile Keynesyen politikalar uygulanmaya başlanmıştır.1923-1944 döneminde Türkiye'de pek çok ulusal banka kurulmuş , bir takım fonksiyonlar üstlenmiştir. 1945-1960 dönemi özel sektörün desteklendiği bir dönem olmuştur.Halen sektörde piyasa yapıcı olarak nitelenen özel sermayeli bankaların kurulup geliştiği bir dönem olmuştur. 1961-1979 dönemi Türkiye ekonomisine planlı kalkınma dönemi olarak geçmiş , kalkınma politikaları doğrultusunda bankacılık sektörü yapılanma politikaları belirlenmiştir. 1980 sonrası İngiltere'den başlayan liberal ekonomi politikalarının da etkisi ile ithal ikameci kalkınma politikası bırakılmış , ekonominin dışa açılma süreci başlatılmıştır. Devletin asli fonksiyonları , ekonomideki yeri tartışılır olmuş ve devletin küçültülmesi ile ilgili bir takım çalışmalar başlatılmıştır.Kamu Bankalarının özelleştirilmesi tartışmaları ve bankacılık sektörünün etkinliği tartışmaları başlatılmıştır. Türkiye ekonomisinde yaşanan finansal krizler , bankacılık sektörünün piyasa yapısının yeniden düzenlenmesi gereğini ortaya çıkartmıştır. THE TURKISH BANKING SECTOR The banking sector, whose primary duty is to be the intermediary between the demanders and suppliers of funds, has gained an increasing importance in Turkey as well as in the world economy. As a result of the economic structure in the Ottoman Empire and with the lack of the Industrial Revolution, the Galata Brokers were undertaking the credit transactions. However, with the increasing expenditures of the Ottoman Empire after the Kirim War, the first bank with foreign capital has been established. After the establishment of the Republic of Turkey, the banking sector has been an important part of the Turkish economy. We can examine the Turkish banking sector over 4 periods: 1929 Depression led to the implementation of Keynesian policies. In 1923-1944 period, numerous banks have been established and served for various purposes. 1945-1960 has been a period with intensive state support for the private sector, thereby leading to the establishment of many private sector banks. Many of those banks, which are founded during this period, serve as market makers in today's financial environment. 1961-1979 is seen as the period of planned economic development, during which banks were structured in line with economic development policies. Following the institution of liberal economic policies in Britain in 1980s, Turkey has also abandoned economic development policies based on import substitution and the economy turned its face to international trade. It was the same period when the role of the state started to be questioned and some preliminary work on reducing the control of the state has been launched. Eventually, the recent financial crises helped in surfacing of the need to restructure the Turkish banking sector.