Publication:
Optimizing the vehicle routes in the presence of shift management

dc.contributor.advisorALKAYA, Ali Fuat
dc.contributor.authorAlp, Gözde
dc.contributor.departmentMarmara Üniversitesi
dc.contributor.departmentFen Bilimleri Enstitüsü
dc.contributor.departmentBilgisayar Mühendisliği Anabilim Dalı
dc.date.accessioned2026-01-13T12:19:00Z
dc.date.issued2021
dc.description.abstractİş operasyonlarının bir çoğunu planlarken, vardiya planlama ve araç rotalama süreçlerini yönetmek kaçınılmazdır. Bu çalışmada, bu süreçler öncelikle ayrı ayrı daha sonra birlikte ele alınmıştır. Çalışmanın ilk kısmında; adalet tabanlı vardiya çizelgeleme probleminin matematiksel modeli sunulmuştur (FOSSP). Tek amaçlı optimizasyon problemleri için göçmen kuşlar optimizasyon algoritması (MBO) içerisinde hiper sezgisel (HH) komşuluk arama hareketlerine sahip yeni bir hibrit algoritma sunulmuştur (HHMBO). Deneyler, yeni hibrit algoritmanın, özellikle FOSSP’nin büyük boyutlu örnekleri için umut verici olduğunu göstermektedir. Çalışmanın ikinci kısmında; iş gücü çizelgeleme ve araç rotalama problemleri bir araya getirilerek vardiya ataması varlığında araç rotalama problemi (VRPSA) tanımlanmıştır. Problemin çok amaçlı matematiksel modeli, çözücü üzerinde doğrulanmıştır ve bir dizi evrimsel algoritma kullanılarak çözülmüştür. Çok amaçlı optimizasyon problemleri için dinamik komşu oluşturma (DNG) çerçevesi tanıtılmış ve VRPSA'nın çözümü için kullanılmıştır. Hesaplamalı deneylerin sonuçları, önerilen çerçevenin, hiper hacim (HV) ve ters nesil mesafe (IGD) göstergeleri açısından büyük boyutlu problem örneklerinde kesinlikle umut verici ve sağlam sonuçlar sunduğunu göstermektedir. Ayrıca, DNG çerçevesi iyi bilinen çok amaçlı optimizasyon algoritmalarına entegre edilerek başarısı analiz edilmiştir. Kıyaslama problemleriyle yapılan deneyler, algoritmaların DNG tabanlı versiyonlarının orijinal varyantlarından sırasıyla HV ve IGD göstergeleri açısından belirgin olarak daha iyi olduğunu göstermektedir.
dc.description.abstractİş operasyonlarının bir çoğunu planlarken, vardiya planlama ve araç rotalama süreçlerini yönetmek kaçınılmazdır. Bu çalışmada, bu süreçler öncelikle ayrı ayrı daha sonra birlikte ele alınmıştır. Çalışmanın ilk kısmında; adalet tabanlı vardiya çizelgeleme probleminin matematiksel modeli sunulmuştur (FOSSP). Tek amaçlı optimizasyon problemleri için göçmen kuşlar optimizasyon algoritması (MBO) içerisinde hiper sezgisel (HH) komşuluk arama hareketlerine sahip yeni bir hibrit algoritma sunulmuştur (HHMBO). Deneyler, yeni hibrit algoritmanın, özellikle FOSSP’nin büyük boyutlu örnekleri için umut verici olduğunu göstermektedir. Çalışmanın ikinci kısmında; iş gücü çizelgeleme ve araç rotalama problemleri bir araya getirilerek vardiya ataması varlığında araç rotalama problemi (VRPSA) tanımlanmıştır. Problemin çok amaçlı matematiksel modeli, çözücü üzerinde doğrulanmıştır ve bir dizi evrimsel algoritma kullanılarak çözülmüştür. Çok amaçlı optimizasyon problemleri için dinamik komşu oluşturma (DNG) çerçevesi tanıtılmış ve VRPSA'nın çözümü için kullanılmıştır. Hesaplamalı deneylerin sonuçları, önerilen çerçevenin, hiper hacim (HV) ve ters nesil mesafe (IGD) göstergeleri açısından büyük boyutlu problem örneklerinde kesinlikle umut verici ve sağlam sonuçlar sunduğunu göstermektedir. Ayrıca, DNG çerçevesi iyi bilinen çok amaçlı optimizasyon algoritmalarına entegre edilerek başarısı analiz edilmiştir. Kıyaslama problemleriyle yapılan deneyler, algoritmaların DNG tabanlı versiyonlarının orijinal varyantlarından sırasıyla HV ve IGD göstergeleri açısından belirgin olarak daha iyi olduğunu göstermektedir.
dc.format.extentXVI, 108 s.
dc.identifier.urihttps://katalog.marmara.edu.tr/veriler/yordambt/cokluortam/3A/61e1316a9a595.pdf
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11424/281080
dc.language.isoeng
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectAraç rotalama problemi
dc.subjectBilgisayar mühendisliği
dc.subjectComputer engineering
dc.subjectçok amaçlı optimizasyon
dc.subjectçok amaçlı optimizasyon Araç rotalama problemi
dc.subjectdoğadan esinlenen algoritmalar
dc.subjectevrimsel algoritmalar
dc.subjectişgücü çizelgeleme problemi
dc.subjectvardiya atama problemi
dc.titleOptimizing the vehicle routes in the presence of shift management
dc.typedoctoralThesis
dspace.entity.typePublication

Files

Collections