Jeremy Bentham’ın faydacı ahlak ve hukuk teorisi

Abstract

Soyadı: Hülya Özkurt Hukuk Kamu Hukuku Yrd. Doç. Dr. Ahmet Haluk Atalay Tez Türü ve Tarihi : Yüksek Lisans - 2003 Faydacı Hukuk Teorisi, Jeremy Bentham, Faydacılık

JEREMY BENTHAM’IN FAYDACI AHLAK VE HUKUK TEORİSİ Jeremy Bentham, Avrupa’da yeni düşüncelerin oluşmaya başladığı bir dönemde, 1748-1832 yılları arasında yaşamıştır. Bentham’ın düşüncelerini dile getirdiği XVIII. yüzyıl bilime, bilimsel yönteme yapılan vurgunun öne çıktığı bir dönemdir. Başta doğa bilimleri olmak üzere, tüm alanlarda önemli gelişmelere tanıklık etmiş bu süreçte hukuk da yeni gelişme ve düşüncelerden beslenmiştir. Bentham’ın, köklü bir geleneğe sahip olan İngiliz hukuk sistemine ve dönemin hukuk teorisine bir karşı duruşu içeren eleştirileri ve kurguladığı faydacılık öğretisi de bu çerçeveye oturan bir çıkıştır. Bentham, İngiliz düşünce tarihinde görüşlerini bir okul altında toplamayı başarabilmiş ender düşünürlerdendir. Onun öğretisi gerek kendi döneminde, gerekse de kendinden sonra gelişen düşünceler üzerinde önemli etkilere sahiptir. Bu çalışmanın amacı; Bentham’ın kurduğu faydacı ahlak ve hukuk öğretisini, kökenlerini ve teorik zeminini de göz önünde tutarak ortaya koyabilmek ve onun eleştirilerini bir araya getirerek oluşan teorik zemin hakkında bir görüş oluşturabilmektir. Name and Surname: Hülya Özkurt Field: Law Programme: Public Law Supervisor: Assistant Professor Ahmet Haluk Atalay Degree Awarded and Date : Master – 2003 ABSTRACT JEREMY BENTHAM’S UTILITARIAN MORAL AND LEGAL THEORY Jeremy Bentham lived between 1748-1832 which was the period when new ideas were being built up. 18th century, in which Bentham laid out his opinions, was characterised by the importance given to the scientific methods. During this period all sort of sciences, especially natural sciences, were developed considerably. The law also was enriched by this very development in all kind of sciences. Bentham criticised the traditional English law system and the general theory of law of his period and built up his utilitarianism according to this. Bentham was one of the rare philosopher who reached to form his ideas as a discipline. His discipline contributed remarkably to the concepts that came out after his time as much as it did to the ideas of his period. With this paper, it is aimed to explain as much fully as possible his utilitarian theory of moral and law, its sources and background and put together his critics and carry out a comprehensive comment on it.