Muhammed Bedruddin Mahmud Es-Saruhani'nin Müsanne'l Münşi isimli eserinin edisyon kiritiği

Abstract

İlim arayışı ve ilmi çalışma, bu konuya önem veren ilim adamlarının hayatın farklı alanlarında hedeflerine doğru giden istikrarlı adımlar atmak ve hedeflerine ulaşabilmeleri için içine girdikleri çileli bir yoldur. Böylece onlar gittikleri yolu düzeltirler ve hedeflerine ulaşırlar. Hiç şüphe yok ki, ilim ile uğraşmak en üstün ibadet, değerli vakitlerin harcandığı en kıymetli iş ve iştigal ettiğimiz en iyi şeydir. İlmi çalışma olarak Arapça kaynaklarımıza ve alimlerin el yazmalarına yönelmek ise değerli bir hazineyi ortaya çıkarmak gibidir.Bu değerli yazma eserlerden birisi çalışmada incelenen Muhammed b. Bedruddîn Mahmûd Sârûhânî’nin eşsiz ve nadir olarak kabul edilen Müsenna’l-Münşî adlı eseridir. Belki de bu eser, konusu ve içeriği itibariyle tek örnektir. Bu kitabın önemi, Arapça eserlerin içerisinde farklı konularda dağınık vaziyette bulunan veya Arap dil bilimcilerinin cümle arasında değindiği müsenneyat türü kelimeleri yazarın, ayrı bir kitapta toplamadaki benzersizliğinde yatmaktadır. el-Münşî’nin yaptığı bu iş harika ve faydalı bir uygulamadır. O, müsenna kelimeleri içeren bir sözlük yazarak Arap dili kaynaklarına önemli bir kaynak sunmuştur.Bu çalışmada; bahsi geçen elyazması eser üzerinde tahlil ve tahkik çalışması yapıldı. Çalışmaya elyazması kitabın seçilme sebebinin ve eserin öneminin ifadesi ile başlandı. Bu eser ve müellifi hakkındaki önceki çalışmalara değinildi. Sonrasında sözlükten, öneminden, tarihçesinden ve kaynaklarından kısaca bahsedildi. Devamında yazarın kişiliğine, yaşamına ve yaşadığı zamana değinilip onun ilmi konumu ifade edilerek kitaplarının isimleri sıralandı. Ardından el-Müsennâ kitabı incelenerek müellife ait olup olmadığı araştırıldı. Peşinden müellifin kitabı bir araya getirme sebebine, onun ilmi konumuna, yöntemine, delillerine ve kaynaklarına temas edildi. Sonra metin içerisinde geçen ayetlerin, hadislerin, şiirlerin, sözlerin ve benzerlerinin tahrici yapılarak ismi geçen özel isimlerin hepsi tercüme edildi. Sonuç bölümünde ise çalışmada ulaşılan en önemli sonuçlar zikredildi.

The search for science and scientific study is a painful way that scientists who attach importance to this issue take steady steps towards their goals in different areas of life and reach their goals. So they fix the path they go and achieve their goals. There is no doubt that dealing with science is the highest worship, the most precious job in which valuable time is spent, and the best thing to be engaged in.One of these valuable handwritten books is the unique and rare work of Muhammed Bedruddîn Mahmûd Sârûhânî named Müsenna'l-Münşî. Perhaps this work is the only example in terms of its subject and content. The importance of this book lies in the uniqueness of the author in collecting in a separate book the words musenneyat, which are scattered on different topics within Arabic works or that Arab linguists refer to between sentences. This work done by al-Münşî is a wonderful and useful practice. He provided an important source for Arabic language sources by writing a dictionary containing the words musenna.In this study; The analysis and investigation work was carried out on the aforementioned manuscript book. The study started with the statement of the reason for choosing the manuscript and the importance of the work. Previous studies on this book and its author were mentioned. Afterwards, this dictionary, its importance, history and sources were briefly mentioned. Subsequently, the author's personality, life and the time he lived were mentioned and the names of his books were listed by expressing his scientific position. Then, by examining the book al-Musennâ, it was investigated whether it belonged to the author or not. Then, the author's reason for bringing the book together, his scientific position, method, proofs and sources were mentioned. Later, the sources of the verses, hadiths, poems, words and the like in the text were extracted and all the special names mentioned were translated. In the conclusion part, the most important results achieved in the study were mentioned.