Sosyal Medya ve Ceza Sorumluluğu: Bir Olgu Sunumu

Abstract

Ceza sorumluluğu, kişinin bir suç işlediğinde tam bir bilinç ve iradeye sahip olması temeline dayanır. Ceza sorumluluğunu kaldıran veya azaltan pek çok faktör bulunmaktadır. Yasal anlamda ceza sorumluluğunun yaş ile ilişkisi konusunda ülkeler farklı yaş sınırları belirlemişlerdir. Ülkemizde 15 yaşının bitiminden sonra akıl hastalığı ya da zayıflığı saptanmaması ceza sorumluluğunun tam olması için yeterli iken, 12-15 yaşları arasında suçun hukuki anlam ve sonuçlarını kavrayıp kavramadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Belli bir yaş diliminde yapılması istenen bu değerlendirmede, öncelikle gelişimsel özelliklerin ceza sorumluluğuna etkisine yönelik bir araştırma yapılması beklenmektedir. Ek olarak, ruhsal bozukluklar, tıbbi hastalıklar ve çocuğun bağlantılı olduğu sosyal çevrenin de ele alındığı bir yaklaşım, değerlendirmede biyopsikososyal yönden bütüncül bir bakış açısı sağlayacaktır. Öte yandan, teknolojinin gelişmesi ve internet kullanımının yaygınlaşması nedeniyle sosyal medya üzerinden işlenen suçlar daha çok tartışılır hale gelmiştir. Bu olgu sunumunda bir sosyal medya organı vasıtasıyla yazılı olarak kamu görevlisine hakarette bulunma iddiasıyla üzerine atılı suç bakımından fiili algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneği hususunda rapor düzenlenmesi istenen 15 yaşındaki bir ergenin adli psikiyatrik değerlendirme ve raporlama süreci ele alınarak; bu tür olguların değerlendirmesinde dikkate alınacak yöntemler tartışılacaktır. Ergenler arasında sosyal medya kullanımının arttığı bilinmektedir. Sosyal medya üzerinden suç işlediği iddia edilen ergenlerin adli psikiyatrik değerlendirmeye yönlendirilmesinin artması nedeniyle bu konuya dikkat çekilmek istenmiştir.

Criminal responsibility is based on that when a person committed a crime he has full consciousness and will. There are many factors which diminish or abolish the criminal responsibility. Countries set different age limits in relation with the age of criminal responsibility, legally. In our country, criminal responsibility is accepted us full after the end of 15s if detected no mental illness or weakness, but between 12-15 years of age it should be evaluated understanding of the legal meaning and consequences of the crime. This assessment which wanted to done in a certain age bracket is expected to search primarily the effects of developmental characteristics on criminal responsibility. In addition, an approach which evaluates mental disorders, medical diseases and social environment where the child is linked to will provide a holistic perspective on the biopsychosocial aspects. On the other hand, crimes related the social media had became more discussed due to development of technology and widespread use of internet. In this case report, it is reviewed that forensic psychiatric evaluation reporting process of a 15-years-old adolescent who was claired to offence to a public official through social media, and wanted to be evaluated about criminal responsibility and forensic psychiatric evaluation method will be discussed. It is known that usage of socail media among adolescents has been increasing, recently. We want to take attention on this issue, due to the increment of forensic psychiatric assessment of adolescent, claired to offence crimes related to social media.