Kasapzade İbrahim Efendi ve “El-Ezhar fi Şerhi’il-İzhar” adlı eseri: (inceleme ve tahkik)

Abstract

KASAPZADE İBRAHİM EFENDİ VE “EL-EZHAR Fİ ŞERHİ’L-İZHAR ADLI ESERİ (İNCELEME VE TAHKİK) Erdal KAYA Bu çalışmamızda XVI. yy. Osmanlı müderrislerinden İmam Birgivi (ö.981/ 1573)’nin Arap gramerine dair yazmış olduğu meşhur eseri “İzharu’l-esrar” ının ilk ve en önemli şerhlerinden biri olan Kasapzade İbrahim Efendi (ö.1029/ 1620)’nin yazmış olduğu “el-Ezhar fi Şerhi’l-İzhar” isimli eserinin tahkik ve incelemesi yapılmıştır. Araştırmamız, biri inceleme diğeri ise metnin tahkiki olmak üzere iki kısımdan oluşmaktadır. Türkçe olan birinci kısım; giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde Kasapzade İbrahim Efendi (ö.1029/ 1620)’nin yaşadığı dönemin siyasi ve kültürel yapısı ana hatlarıyla ortaya konulmuştur. Birinci bölümde yazarın hayatı, ilmi ve edebi kişiliği üzerinde durulmuştur. el-Ezhar Şerhu İzhari’l-esrar’ı incelediğimiz ikinci bölümde, sunduğumuz metnin daha iyi anlaşılması için, önce konuya giriş mahiyetinde İmam Birgivi ve İzharu’l-esrar’ından kısaca bahsedilmiş sonra Kasapzade’nin söz konusu eseri ayrıntılı olarak incelenmiştir. Araştırmamızın Arapça olan ve sağdan sola doğru sayfalanan ikinci kısmında ise el-Ezhar şerhu İzhari’l-esrar’ın tahkikli metni yer almaktadır. “EL-EZHAR FI SERHI’L-I IZHAR” BY KASAPZADE IBRAHIM EFENDI (EXAMINATION AND VERIFYING) In this work, “el- Ezhar fi Şerhi’l-İzhar” (1029/ 1620) by Kasapzade İbrahim Efendi ,who was the first and important one of the commentator of famous work “ Izharu’l-esrar”(1029/ 1620) on Arabic grammar written by Imam Birgivi the 16th Ottoman scholar, has been examined and verified. Our study has been formed of two parts as being of examination and verifying of the text. The first part which is Turkish is formed of sub two chapters as the introduction and two parts. In introduction the political and cultural milieu of the time in which Kasapzade İbrahim Efendi lived have been elucidated. In the first chapter it is focused on the writer’s life, scholarship and literal aspect. In the second part of the text “el- Ezhar Şerhu İzhari’l- esrar’ı” is investigated and as an introduction Imam Birgivi and his work Izharu’l esrar are taken into hand and then the said work of Kasapzade is examined in details in order to illuminate it. In the second part of the study the Arabic text which is paged right to left the verifying text of “el-Ezhar Şerhu İzhari’l- esrar is placed.