Kara Sinan Yûsuf B. Abdulmelik B. Bahşîş 'İn El-Mazbût Fî Şerhi-L Maksûd isimli eserinin tahkiki, değerlendirmesi ve Birgivî'nin İm'ânu'l-Enzâr şerhi ile metodolojik olarak karşılaştırılması

Abstract

Tez çalışmamız, XIV. asra ait Osmanlı medreselerinde yüzyıllarca okutulmuş ve klasik Arapça öğretiminin temel kitaplarından el-Maksûd üzerine, Fatih devri alimlerinden Kara Sinan Yusuf b. Abdul Melik b. Bahşiş'in yapmış olduğu şerh çalışması olan el-Mazbûd' un tahkik ve incelemesini konu almaktadır.Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmamızın giriş kısmında çalışmanın konusu ve amacı hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde Kara Sinan'ın yaşadığı dönemin siyasi ve ilmî durumu, hayatı ve ilmî kişiliği üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde çalışma konumuz olan el-Mazbûd'un, müellife nisbeti, telif sebebi, şerh özellikleri ve Birgivî'nin İm’ânu'l-Enzâr isimli el-Maksûd şerhiyle ortak ve farklı yönlerinin karşılaştırması yapılarak, eserin tanıtımı yapılmıştır. Ayrıca el-Maksûd üzerine yapılan şerh çalışmalarına bu bölümde yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, yazma esere ait tespit edilen nüshaların özellikleri ve bulunduğu kütüphaneler ve bölümler belirtilmiş, ayrı bir başlıkta tahkik çalışmamızda esas aldığımız üç nüshanın tanıtımı yapılmıştır. Bunun yanında çalışmamızda izlediğimiz metod hakkında bilgi verilmiş, eserin tahkik çalışması bu bölümden sonra yer alan “ekler” kısmında yapılmıştır.

Our thesis is about the investigation and examination of al-Mazbûd by Kara Sinan Yusuf b. Abdul Melik b. Bahşîş, one of scholars from Reign of The Conqueror Sultan Mehmet upon al-Maqsud which has been studied for centuries in Ottoman Madrasahs belonging to XIV. century and one of the basic books of classical arabic teaching. Our study consists of three parts. In the introduction part of the study, it is informed about the subject and the purpose of my study. In the first part, it is focused on the political and scientific situation, life and scientific personality of Kara Sinan's life. In the second part, relativeness of al-Mazbûd which is the subject of our study to our author Kara Sinan, copyright reasons, the narration features have been compared to the common and different aspects of Birgivi's al-Maqsud narration named al-Im'an al-Enzâr and the introduction of the work have been made. In addition, narration studies on al-Maqsud is included in this part. In the third part, the identified characteristics of the copies of work of manuscript along with the libraries and departments in which this work of manuscript is found are mentioned. Three copies of our critical edition study on which we based have been introduced in a separate title. In addition to this, the critical edition study of the work has been also carried out in this section by giving information about the method we followed.