İslam hukukunda evlendirme ve velayetinin sebepleri

Abstract

Temel inanç esaslarından biri olarak peygamberlere imân, kendilerine peygamber gönderilmiş bulunan her toplum için ilâhî olanla ilişki kadar yeryüzündeki hayatın yönünü belirleme açısından da büyük bir önemi hâizdir. Zîra vahyin pratik şahitliğinin, vahyin kaynağına en yakın olan bir varlık tarafından gerçekleştirilmesinden daha mantıklı ve insanın kulluk sırrına daha uygun bir şey olamaz. Bu vâkıanın bizim açımızdan anlamı, Hz. Peygamber'in sünnetidir. Hz. Peygamber'in sünneti ise, hayatın tümünü kuşatır. Çünkü Hz. Peygamber'in ahlâkı Kur'ân'dır. Kur'ân ise, hayata ve kâinata evrensel bir bakış açısı getirmekte, yön çizmektedir. Bu sebeple Peygamber Efendimiz'i en güzel şekilde örnek edinebilmek için onu her yönüyle ve daha yakından tanımaya ihtiyâç vardır. Nitekim İslam uleması da, tarih boyunca değişik alanlarda ve farklı bakış açılarıyla bunu gerçekleştirmeye çalışmışlardır. Bu çerçeve içerisinde biz de Hz. Peygamber'i, öfkeleri ve öfkeli olduğu haller açısından tanımayı ve tanıtmayı amaçladık. Bir giriş, iki bölüm ve bir metin bölümünden oluşan çalışmamız, Hz. Peygamber'in öfkelendiği hususlardan bahseden rivayetlerin değerlendirilmesine yönelik bir çalışmadır. Bu sebeple konuları örneklerle anlatmaya çalıştık. Giriş bölümünde konu, metot ve kaynakların tanıtımından sonra Arapça'da başta gazap kelimesi olmak üzere öfkeyi ifade eden kelimeleri, Kur'an ve Sünnet'ten delillerle izâh etmeye çalıştık. Birinci bölümde, öfke duygusunun mâhiyeti, kısımları ve tedâvisi konularını, klasik ve modern ahlâk/ psikoloji kaynaklarından yararlanarak ele aldık. Hz. Peygamber'in Öfkeleri başlığını taşıyan ikinci bölümde de Hz. Peygamber'in öfkelerinin genel karakterini, öfkesini ifade ederken kullanılan kelime ve tâbirleri ve öfkelendiği konuları inceledik. Ayrıca bu konuların psikolojik açıdan tahlîlini yapmaya gayret ettik. Metin bölümünde ise, herhangi bir konu başlıkları tasnifine gitmeksizin sadece Hz. Peygamber'in öfkeleriyle ilgili rivâyetleri aktardık ve rivâyetin gerek sened gerekse metni ile ilgili teknik bilgileri dipnotta gösterdik. Çalışmamızın her merhalesinde değerli katkılarıyla bu çalışmayı yönlendiren danışman hocam sayın Doç. Dr. Raşit KÜÇÜK beye, fikir ve tavsiyelerinden istifâde ettiğim Prof. Dr.İsmail Lütfi ÇAKAN beye, ayrıca çalışma süreci içerisinde emeği geçen bütün hoca ve arkadaşlarıma şükranlarımı arzederim.