Small and medium sized enterprises and the banking sector: Turkish model in the light of international conjuncture

Abstract

Küçük ve Orta Boy İşletme (KOBİ)'ler, ülkelerin ekonomik ve sosyal yapısında çok önemli bir yer tutmakta, ancak gerek içinde bulundukları dışsal koşullar, gerekse kendilerine has özelliklerinden kaynaklanan nedenlerle önemli sorunlar yaşamaktadırlar. Bu sorunların en önemlisi ise, diğer problemleri de beraberinde getiren, yada karşılaşılan problemlerin daha yoğun yaşanmasına neden olan finansman sorunudur. Ülkemizde, KOBİ'lerin kamu kesiminden yeterli desteği görememesi, ayrıca para ve sermaye piyasalarının istenilen düzeyde gelişmemiş olması, yabancı kaynak ihtiyacı duyan KOBİ'leri çaresiz bırakmaktadır. Bu çalışmanın amacı, KOBİ'lerin, finans kesiminde hakim durumda olan bankacılık sektöründen yararlanma düzeylerinin saptanması, finansman ihtiyacının karşılanmasında, bankacılık sektörünün KOBİ'lere yaklaşım biçiminin belirlenmesidir. Çalışmanın ilk bölümünde, uluslararası konjonktür ışığında KOBİ kavramı, tanımı ve özellikleri üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde, ülkemizdeki KOBİ olgusu tarihsel süreçte incelenmiş, günümüz Türkiye'sindeki yer ve önemi ile karşılaştıkları sorunlar irdelenmiştir. Üçüncü bölümde, KOBİ'lerin finansman sorunları ve KOBİ'lere finansman ve danışmanlık desteği veren kuruluşlar açıklanmıştır. Ayrıca, KOBİ'lerin finnsman sorunlarına çözüm olabilecek, ülkemizde yeni tanınan yada gelişmekte olan alternatif finansman kaynakları üzerinde durulmuştur. Dünyadaki globalleşme eğilimi, ekonomiler, özellikle de sermaye için ülke sınırlarının önemini yitirmesine neden olurken, diğer taraftan da ülkelerin bloklaşma (bölgesel birlikler kurma) çabalarını ortaya çıkartmaktadır. Devam eden, hatta neredeyse sonuçlanan bu süreçte Türkiye'nin yer alacağı blok, kuşkusuz Avrupa Birliği olarak hedeflenmektedir. Bu düşünceden hareketle, dördüncü bölümde, Avrupa Birliğinde KOBİ olgusuna bakış ve uygulanan destek faaliyetlerine yer verilmiştir. Beşinci bölümde, ticari bankalarca sunulan hizmet ve krediler belirtilmiş, kredi değerlendirme prensipleri üzerinde durulmuştur. Turkiye`de bankaların KOBİ`lerden gelen kredi basvurularının değerlendirmesinde kullandığı belli başlı kriterler sıralanmış, bu kriterlerle kredi kararı ve kredinin geri ödenme performansı arasındaki ilişkinin analizine yer verilmiştir. Son olarak, analizin sonuçları ve konu ile ilgili ileride yapılabilecek çalışmalar üzerinde durulmuştur.

The primary objective of this study is to examine the small and medium sized enterprises (SMEs) in Turkey in the light of international conjuncture and to analyse their service utilisation level from the banking sector, especially in terms of funding. Statistics emphasise that the SMEs are crucial for Turkish Economy and Society. On the other hand, they are faced by serious problems because of their special characteristics. Part I introduces the SME concept that takes part in the domestic and international literature. SME definitions and classifications done by several institutions within and outside Turkey are given, and advantages and disadvantages of SMEs are stated. In the second part of the study, evolution and features of SMEs in Turkey is examined and also their importance in the economic and social life, as well as their problems are emphasised. Part III dwells upon the financial problems faced by SMEs and solution possibilities of these problems. Institutions that offer technical, advisory and financial support to SMEs are explained, and alternative financing sources for SMEs are analysed. In the fourth part, features and importance of SMEs in the European Union is determined, constitutions, foundations and institutions devoted to support SMEs are explained. In the fifth part, loans and services supplied by the commercial banks, and main principles of credit analysis are stated. Criteria used in SME`s credit evaluations in the banks in Turkey are listed and analysis of correlation between these criteria, credit decision and pay-back performance of the credit are discussed with the help of a research conducted on the data acquired from a mid-size Turkish bank regarding the SMEs. Finally, the results of the research are discussed in the conclusion and further research possibilities are stated.