6735 sayılı uluslararası işgücü kanununa göre yabancıların çalışma izni alma şartları ve usulü

Abstract

Anadolu coğrafyası, tarih boyunca kültürel mirası, akrabalık bağları, jeopolitik konumu gibi çeşitli nedenlerle cazibe merkezi özelliği taşımış olup, Cumhuriyetin ilanının akabinde mübadele anlaşmaları gibi çeşitli sebeplere göç hareketlerinin içerisinde yer almıştır. Özellikle Suriye uyrukluların göç etmesiyle birlikte ülkemizdeki kayıt dışı çalışan yabancıların sayısında ciddi artışlar meydana gelmiştir. Yürürlükte bulunan mevzuatlar doğrultusunda yabancıların çalışma hakları, bir işverene bağımlı olarak çalışacak yabancılara sağlanan çalışma hakkından nasıl yararlanılacağı ve kayıt dışı yabancı çalıştırılması halinde yaptırımların neler olacağı yabancı istihdam eden işverenler tarafından genellikle bilinmemektedir. Bu çalışmada kayıt dışı ekonomide önemli yeri olan yabancı uyrukların ülkemizde çalışabilmelerine yönelik düzenlemelerin, mevzuat doğrultusunda bir işverene bağımlı olarak çalışacak yabancılara tanınan çalışma hakkından nasıl yararlanılabileceğinin ve düzenlemelere aykırılık halinde nasıl bir idari yaptırımla karşılaşılabileceğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Yabancıların çalışma hayatında sahip oldukları hakların incelendiği bu çalışmada, kullanılacak temel kavramlar açıklanmıştır. Daha sonra yabancıların ülkemizde çalışabilmelerine ilişkin şartlar, mevzuatta yer alan sınırlamalar, çalışma izin türleri, çalışma izni alma başvuru usul ve esasları ile yabancıların iş sözleşmeleri ve sosyal güvenliği incelenmiştir. Yapılan inceleme neticesinde, kanuni düzenlemelerin yabancıların çalışma hayatında kayıt altına alınmasına yönelik yeterli seviyede olduğu, ancak uygulama noktasında bir takım aksaklıkların olduğu, uygulamadaki aksaklıkların giderilmesi ve yabancı istihdam edecek işverenlerin düzenlemeler noktasında bilinçlendirilmesi halinde yabancıların kayıt dışı ekonomideki yerinin azalacağı kanaati oluşmuştur.

Anatolian geography has been the attraction centre with various reasons like its cultural heritage, relationship by affinity and its geopolitical position. And has taken part in movement of migration by some reasons of exchange accords after the foundation of Republic. The number of the informal foreign employees in our country has been occured sunstantial increase especially with the migration of Syrian citizens.It isn’t known by most the rights of foreign employees, and how they benefit from the rights provided by the employers ,what will be the enforcements whether they employ informal foreign workers.In this study it is aimed to consider the legislations about how foreign nationals –who took a huge place in off-record employment- can be employed in our country, how the foreign nationals who would work dependent to an employer may use their right in order to legal regulations and the sanctions can be faced in case of violation of these legal regulations. We clarify the basic concepts of this study in which we view the rights of foreigners at working fields. Then we view the foreigners’ requirements of being able to work in our country, the restrictions, types of work permit, the way and bases of getting work permit and the labor contracts and benefit primary of foreigners at our legislation. As a result of the research it is noticed that the legal regulations are at the sufficient level for recording the foreign employees;however It is noticed that there are some troubles with the aplication point; to troubleshooting at the application the employers will be raised awareness of employing foreign employees. And so the economic burden of the informal foreign employees decreases.