Publication: Füyuzi’nin Makbul Der Hal-İ HuyUl adlı baytarnamesi : (giriş -tenkitli metin - dizin)
Abstract
Bu dil çalışması, Süleymaniye Kütüphanesinin Hacı Mahmud bölümünde 2055 numarada kayıtlı bulunan Makbūl Der Ĥal-i Ħuyūl adlı baytarnāmenin üzerinedir. Bu eser Füyūzi tarafından 17. Yüzyılda Sultan Mustafa b. Mehmed Han devrinde Eski Anadolu Türkçesi ile oluşturulmuş ve dönemin padişahına sunulmuştur. Makbūl Der Ĥal-i Ħuyūl bir mukaddime, bir hatime ve üç bölümden oluşmaktadır. Bu eserin Şeyh Muhammed Kadızade’nin eseri olduğuna dair görüşler bulunmakla birlikte baytarnameler üzerinde tüm çalışmalar tamamlanmadığı için bu konuda kesin bir kanı bulunmamaktadır. Yapılan ve yapılmakta olan çalışmalar ile birlikte kesin bir sonuca varılacaktır. Bu tez Giriş, Tenkitli Metin ve Dizin olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde eserin yazarı, eserin içeriği, eserin bölümleri ve nüshaları hakkında verilmiştir. Ayrıca metnin dil ve imlâ özellikleri bu bölümde incelenmiştir. Tenkitli Metin bölümünde eserin varaklarının transkripsiyonlu metni bulunmaktadır. Metin oluşturulurken diğer nüsha ile karşılaştırılmış, en doğru olduğu düşünülen kelimeler tercih edilmiş ve nüsha farkları belirtilmiştir. Metinde okumayı kolaylaştırma ve anlam bütünlüğü sağlama amacıyla satır başları yapılmış, bazı kelimeler kalın olarak yazılmış, her iki nüshanın sayfa numaraları belirtilmiş,noktalama işaretleri kullanılmış ve kompozisyon kurallarına uyulmuştur. Gramatikal bir dizin oluşturulmuş ve transkripsiyonu yapılmış metinde yer alan tüm kelime ve kelime grupları gösterilmiştir.
This thesis is a linguistic study on the baytarnāme which is called Makbūl Der Ĥal-i Ħuyūl registered in number 2055 at Hacı Mahmud Department in Süleymaniye Library. This work had been crated with the old Anatolian Turkish by Füyūzi in the 17th century during the reign of the Sultan Mustafa b. Mehmed Han and was presented to the Sultan of that period. Makbūl Der Ĥal-i Ħuyūl consists of intruduction section, conclusion section and other three sections. Although there are some opinions that this work is belongs to Şeyh Muhammed Kadızade, there is no definite idea since all the studies have not been completed on this work. This thesis consists of three chapters including introduction, critique of the text and index. In the introduction chapter some details about name, content, chapters and the copies of the work is given. Also language and spelling features of the text are examined in this chapter. Critique of the text chapter contains the varak’s transcribed text. The text is compared with the other copy and the words in the texts are chosen that thought to be most accurate and the differences between the copies is also specified. To ease the reading and to ensure the integrity of meaning of the text; beginning of lines are formed, some words are written bold, number of pages is specified in both copies, punctuation marks are used and composition rules are followed. In the last chapter a gramatical index is formed and all the words and group of words that located in the transcribed text are shown.
This thesis is a linguistic study on the baytarnāme which is called Makbūl Der Ĥal-i Ħuyūl registered in number 2055 at Hacı Mahmud Department in Süleymaniye Library. This work had been crated with the old Anatolian Turkish by Füyūzi in the 17th century during the reign of the Sultan Mustafa b. Mehmed Han and was presented to the Sultan of that period. Makbūl Der Ĥal-i Ħuyūl consists of intruduction section, conclusion section and other three sections. Although there are some opinions that this work is belongs to Şeyh Muhammed Kadızade, there is no definite idea since all the studies have not been completed on this work. This thesis consists of three chapters including introduction, critique of the text and index. In the introduction chapter some details about name, content, chapters and the copies of the work is given. Also language and spelling features of the text are examined in this chapter. Critique of the text chapter contains the varak’s transcribed text. The text is compared with the other copy and the words in the texts are chosen that thought to be most accurate and the differences between the copies is also specified. To ease the reading and to ensure the integrity of meaning of the text; beginning of lines are formed, some words are written bold, number of pages is specified in both copies, punctuation marks are used and composition rules are followed. In the last chapter a gramatical index is formed and all the words and group of words that located in the transcribed text are shown.