Deneysel kolitte glutamin, kortikosteroid ve melatoninin terapötik etkilerinin karşılaştırılması

Abstract

DENEYSEL KOLİTTE GLUTAMİN, KORTİKOSTEROİD VE MELATONİNİN TERAPÖTİK ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Adı ve Soyadı: Aykut ŞERBETÇİOĞLU Danışman adı: Prof.Dr. Gül AYANOĞLU DÜLGER Program: Doktora Farmakoloji

İnflamatuar barsak hastalıkları arasında yer alan ülseratif kolit mukozal hasar, inflamasyon ve gastrointestinal sistemin immun dengesinde bozulma ile karakterize otoimmün bir hastalıliktır. Hastalık, immunolojik dengenin bozulması nedeni ile gastrointestinal ve ekstraintestinal patolojiler ile karakterizedir. Çeşitli deneysel modellerle inflamatuar barsak hastalığı oluşturulabilmek mümkün olmakla birlikte, bunların hiç birisi insandaki ülseratif kolit mofolojisine tam olarak benzememektedir. Çalışmamızda kolit oluşturmak amacıyla erkek Sprague Dawley sıçanlara intrarektal olarak TNBS uygulanmış ve bu patolojik durumda 6 gün süre ile uygulanan prednizolon (i.p.), glutamin (oral) ve melatonin'in (i.p.) terapötik etkileri karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Kontrol grubuna intrarektal, takiben de oral veya intraperitoneal serum fizyolojik verilmiştir. Bu maddelerin tek başlarına ve kombine olarak kullanıldıkları durumlarda kolon ve ileum dokusunda oksidatif hasarı belirlemek üzere GSH, MPO ve MDA düzeylerini ölçülmüş, oksidatif hasardaki değişimler histopatolojik skorlama ile birlikte değerlendirilmiştir. Çalışmamızda tüm uygulamalar, tek başlarına veya kombine halde kullanıldıklarında makroskopik mukozal hasarı ve mikroskopik lezyonları kontrol kolit grubuna oranla anlamlı derecede azaltmıştır. Prednizolonun en etkin tedavi şekli olduğu belirlenmiş, prednizolonun glutaminle birlikte uygunlanması etkinliğini artırmamıştır. Glutaminin melatoninle birlikte kullanıldığı grupta elde edilen sonuçlar ise tek başına glutamin veya tek başına melatonin kullanılan grupla benzerlik göstermiştir, yani kobine ilaç tedavisi etkinlikte anlamlı bir artışa neden olmamıştır. Çalışmamız daha önce yapılan diğer deneysel ve klinik çalışmaları desteklemekte olup antioksidan maddelerin kolite bağlı oksidatif ve hücresel hasarı azaltıklarına işaret etmekle birlikte, tek başlarına etkinliklerinin prednizolondan daha düşük olduğunu göstermektedir. THE COMPARISON OF THE THERAPEUTIC EFFECTS OF GLUTAMINE, CORTICOSTEROID AND MELATONIN IN EXPERIMENTAL COLITIS SUMMARY Ulcerative colitis is an inflammatory bowel disease and is characterised by mucosal damage, inflammation and disturbed immune balance. Because of the dısturbed ımmune balance, extraintestinal pathological signs accompany gastrointestinal pathology. There are a number of experimental models of inflammatory bowel disease, but unfortunately the intestinal morphology of these models are not an exact simulation of the condition in humans. In this study, 8 groups of male Sprague Dawley rats were used, each group consisted of 8 animals. Control group received 1 ml saline intrarectally as the solvent of TNBS and for 6 days there after, received 1 ml saline (orally or i.p.) as the solvent of the therapeutic agents. Colitis was induced by intrarectal application of 25 mg TNBS, and the animals were divided into 7 groups. While Colitis group received only saline (i.p.) for 6 days, treatment groups were injected with either glutamine (orally), prednisolone (i.p.), melatonin (i.p.), melatonin+glutamine or glutamine+prednisolon. At the end of the study period, animals were sacrificed and intestinal tissues were evaluated mocroscopically, microscopically and biochemically. To determine the oxidative damage, GSH, MPO and MDA levels were measured in colonic and ileal tissues. According to our results, all treatments prevented the damage induced by TNBS and decreased the mocroscopic, and microscopic lesions, and also prevented the oxidative damage significantly; however, prednisolon appeared to be the most efficient treatment, and combination with glutamine did not increase the response to prednisolone. Glutamine and melatonin treatments also prevented the lesions significantly and they appeared to be equipotent in this respect. Using melatonin and glutamine in combination did not improve the response and did not reach the level of protection attained with prednisolone. According to the findings of the present study, in TNBS-induced ulcerative colitis, there is a relationship between the oxidative damage and the tissue damage. Classical treatment with prednisolone (corticosteroids) still appears to be the best treatment for this disease since treatment with glutamine and/ or melatonin did not prove to give better results. Findings of the present study support the previous observations that antioxidant treatment may prove beneficial in treatment of ulcerative colitis.