Gavsiyye Risâlesi tercüme ve şerhleri literatürü

Abstract

Abdülkādir Geylânî ve İbnü’l-Arabî’ye atfedilen Gavsiyye Risâlesi gerek üslûbu gerek muhtevâsı dolayısıyla XIV. yüzyıldan günümüze kadar farklı kültür coğrafyalarında ve farklı tasavvuf muhitleri içerisinde tercüme ve şerh edilmiş, hakkında geniş bir literatür oluşmuştur. Hacim olarak kısa bir risâle olmasına rağmen içerdiği tasavvufî konuları “insân-ı kâmil” düşüncesi etrâfında îzâh etmesi ve İbnü’l-Arabî terminolojisiyle “fehvânî hitap” yani Allah ile karşılıklı konuşma içerikli bir metin örgüsüne sahip olması Hint ve Osmanlı kültür coğrafyalarında oldukça rağbet görmesine vesile olmuştur. İki bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde Gavsiyye’nin üslûbuna, muhtevâsına ve âidiyetine değinen eserlerin ve risâleyi konu alan çalışmaların tahlili yapılmış, eser etrafında ortaya çıkan akademik görüşler incelenmiştir. Ayrıca Osmanlı ve Hint kültür coğrafyalarında yazılan tercüme ve şerhler hakkında literatür bilgisi verilmiş, çalışmada temel alınan tercüme ve şerhlerde ilgili muhtevânın ne şekilde işlendiği değerlendirilmiştir. İkinci bölüm ise Osmanlı döneminde yazılan ve daha önce çalışılmamış olan tercüme ve şerhlerin çeviri yazısını içermektedir.

Al-Ghawthiyya which is attributed to ʻAbd al-Qādir al-Jīlānī and Ibn al-ʻArabī, has been translated and commented by various communities in the different geographical regions due to its wording and content, since XIV century until today. Even though it is a short epistle; since it explains the sufi terminology of the with the idea of the perfect man and has a text structure that consists of a dialog with Allah ˗al-hitāp al-fahwānī by the terminology of Ibn al-‘Arabī˗ it has became pretty popular in the cultural area of Indian and Ottoman. This work has two main chapters. In the first chapter of the work; the works that have written about al-Ghawthiyya’s wording, content and the state of belonging and also the academical thoughts emerging around of the epistle have analyzed. In addition; the literature information about the works that written in the cultural area of Indian and Ottoman is given. Also, the usage of the contents from the main translations and commentaries is perused. In the second part of the work; the transcriptions of the translations and commentaries that written during the Ottoman period and has never been researched before are given.