Geçmiş ve günümüz uygulamalarıyla sosyal güvenlik hukukunda hizmet borçlanması

Abstract

5510 sayılı kanuna göre sigortalı sayılabilmek için fiili çalışmanın olması gerekmektedir. Fakat fiili çalışma olmamasına rağmen bazı durumlar sigortalılık süresinden sayılabilmektedir. Bu olguya hizmet borçlanması denir. Hizmet borçlanması geçmişte de günümüzde de hem yurtiçindeki vatandaşlara hem de yurtdışındaki vatandaşlara yönelik uygulanmaktadır. Hizmet borçlanması özellikle yaşlılık, ölüm ve malullük aylığının bağlanmasında dikkate alınmasından dolayı uzun vadeli sigorta kollarına etki etmektedir. Hizmet borçlanması, bahsedilen bu özelliği nedeniyle sigortalılık süresi ve prim ödeme gün sayısını etkilemesinden dolayı bireylere erken emeklilik fırsatı sunabilmektedir. Ayrıca sonradan prim ödenmesi sebebiyle sosyal güvenlik haklarından yararlanamayan bazı kesimlerin sosyal güvenlik haklarından yararlanmasına olanak sağlamaktadır. Çalışmamızda hizmet borçlanması kavramı ve tarihsel süreci üzerinde durulmuş ve son olarak hizmet borçlanmasının sonuçlarına yer verilmiş ve olması gerekenlerden bahsedilmiştir.

According to Social Insurance and General Health Insurance Act No.5510, people actively-at-work are deemed as insurance holder. It is considered some cases as insurance period although employee is not activel-at-work. This fact is called to “Service Borrowing”. Service Borrowing is implemented to citizens at home and abroad from past to present. Service Borrowing effects long-term insurance since it is considered paying old-age pension, widow’s and orphan’s pension and invalidity pension. Individuals retire early because of its effect on period of being insurance holder and period of premium payment. In addition, people who cannot make use of social security rights benefit from these rights because insurance premiums are paid lately. In this study, concept of service borrowing and its historical process are dwelt on and results of service borrowing and those which should be done are referred.