Finansal bilgi manipülasyonunda beneish modeli: Borsa İstanbul'da bir uygulama

Abstract

Finansal bilgi manipülasyonu, finansal raporları hazırlayanların, finansal durum vefaaliyet sonuçlarını gerçekte olduğundan farklı şekilde göstermek amacıyla finansal bilgilerideğiştirmeleri suretiyle gerçekleşir ve bu bilgileri baz alarak yatırım kararı alanyatırımcıların yanlış karar vermesine neden olur. Bir şirketin finansal bilgi manipülasyonuyapıp yapmadığının ancak şirket nezdinde yapılacak ayrıntılı inceleme neticesindebelirlenebileceği açıktır. Bununla birlikte finansal tablolarda yer alan bilgilerin analizedilmesi suretiyle şirketlerin bu konuda arz ettikleri risklere ilişkin önemli ipuçları eldeetmek mümkündür. Bu çalışmada, Borsa İstanbul’da 2014-2015 döneminde işlem gören 412şirketin finansal bilgi manipülasyonu yapıp yapmadıkları araştırılmıştır. Araştırmakapsamında tüm şirketlerin kamuya açıklanmış finansal tabloları ve dipnotları, KamuyuAydınlatma Platformunda (KAP) yaptıkları özel durum açıklamaları ile bağımsız denetimraporlarından elde edilen veriler Beneish Modeli çerçevesindeki M Score olarakisimlendirilen oran ile analiz edilmiştir. Sonuç olarak, M Score hesaplaması yapılabilen 276şirketin 55’inde (%19,9) M Score değerinin eşik değer olarak belirlenen -1,78’in üzerindeolduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla, Beneish modeli çerçevesinde, bu şirketlerin finansalbilgi manipülasyonu yapmış olma ihtimalinin diğer şirketlere göre daha yüksek olduğudeğerlendirilmiştir.

The manipulation of financial information is carried out by the editors of financialreports by changing their financial information in order to demonstrate their financial andoperational results in a different manner than they actually are, and the investors who takethis information into account, will make wrong investment decisions. It is clear that financialinformation manipulation in the companies can be discovered by a detailed investigation.Also, by analyzing the information in the financial statements, it is possible to obtainimportant clues about the risks that companies present in this regard. The financialmanipulation cases of 412 companies, listed at Borsa Istanbul for the period of 2014 – 2015,is studied in this Paper. The financial statements, financial footnotes, material eventsdisclosures of companies at Public Disclosure Platform (KAP) and audited financial reportsof companies were analyzed with the ratio of the M Score according to Beneish Model. As aresult, it was determined that the M Score can be calculated for 276 companies, and 55 of276 companies’ M Score value were higher than the limit value [-1.78]. Therefore, it isconsidered that the probability of these companies doing the financial informationmanipulation is higher than other companies according to the Beneish model.