Hicri ilk iki asırda farklı şehirlerde amel telakkisi oluşumunda sünnet ve hadisin yeri

Abstract

HİCRİ İLK İKİ ASIRDA FARKLI ŞEHİRLERDE AMEL TELAKKİSİ OLUŞUMUNDA SÜNNET VE HADİSİN YERİ Bu tezde, hicri ilk iki asır boyunca farklı anlayışların temsil edildiği büyük ilim merkezlerindeki (emsâr) fukahânın amel telakkileri ele alınmaktadır. Tezin temel argümanı, amel anlayışının sadece Medine’ye has olmadığı, o dönemin diğer ilim merkezlerinde de kendilerine mahsus birer amel anlayışının oluştuğu ve bu anlayışların, hüküm istinbatı sürecinde fukaha tarafından dikkate alındığı iddiasıdır. Tezde öncelikle klasik ve modern literatürde amel meselesi ele alınmakta, ardından ikinci asırdaki şehirlerin amelleri (amelü’l-emsâr) işlenmekte, son olarak da ikinci asırdaki büyük ilim merkezlerini temsil eden fakihlerin (fukahâü’l-emsâr) amel anlayışları ve amel tartışmalarına yer verilmektedir. AMAL UNDERSTANDINGS OF THE FUQAHA AL-AMSAR AT THE SECOND CENTURY OF THE HIJRAH In this dissertation, ‘amal understandings of the famous and representative scholars (fuqahā al-amsār) at the second century of the Hijrah are scrutinized. The author mainly focuses on the fact that all of the big centers of the second century after the hijrah (al-Amsār) has its own understanding of ‘amal and, contrary to what is generally accepted, such an understanding is not unique to Madina. The author reviews the literature on the amal firstly, elaborates on the understandings of big centers at that time secondly, then focuses on the debates about the issue among some famous fuqahā in each center, namely Mālik b. Anas from Madina, Muhammad b. al-Hasan al-Shaybānī from Kufa, and al-Awzāī from Syria