Endülüs'te edebi mektuplar : İbn Ebî'l-Hisâl'in Hz. Peygamber'in makamına yazdığı metkubun beyân ilmi açısından tahlili

Abstract

Müslümanlar Endülüs’te köklü eserler bırakmışlardır. İslam dünyasının diğer bölgelerinden ilim ve kültür bakımından beslenmiş ve zamanla özgün üretimler yaparak Arap edebiyatına ve İslam medeniyetine önemli katkılarda bulunmuşlardır. Bu katkılardan birisi de Arap edebiyatında daha önce görülen şiir türlerinin içerik açısından genişletilmesi ve farklı türlerin ortaya çıkarılmasıdır. Endülüs’te Arap nesri de büyük bir atılım gerçekleşmiştir. Endülüs dönemine kadar nesrin belli bir merhaleye ulaştığı ancak belirli konular etrafında toplandığı görülmektedir. Endülüs’te bulunan Arapların nesri daha çok hayatlarına dahil etmeleri neticesinde nesrin her türünde bir çeşitlilik ortaya çıkmıştır. Coğrafi ve sosyal şartlar sebebiyle de özelde risâle türünün artık “mektuplaşmak” amacıyla kullanılması bu türün daha önceki dönemlerden farklı bir kasıtla kullanılmaya başlandığının kanıtı niteliktedir. Bu sebeple bu çalışmada nesrin bir türü olan risâleleri (mektupları) merkeze alarak Endülüs’te mektuplar işlenmesi amaçlanmıştır. Endülüs’teki edebi mektup türlerinden dini nitelikli mektuplar grubuna dahil olan İbn Ebî’l-Hisâl’ın Hz. Peygamber’in makamına yazdığı mektubu beyân ilmi açısından tahlil edilmiştir.

Muslims left deep-rooted works in Andalusia. They were nourished by science and culture from other regions of the Islamic world, and over time, they made significant contributions to Arabic literature and Islamic civilization by making original productions. One of these contributions is the expansion of the content of the poetry types previously seen in Arabic literature and the emergence of different genres. A great breakthrough took place in Arabic prose in Andalusia. It is seen that prose reached a certain stage until the Andalusian period, but was concentrated around certain topics. As the Arabs in Andalusia included more prose in their lives, a diversity in all types of prose emerged. Due to geographical and social conditions, the fact that the treatise genre is now used for the purpose of exchanging letters is evidence that this genre has begun to be used with a different intention than in previous periods. For this reason, this study aims to deal with letters in Andalusia by focusing on the treatises (letters), which are a type of prose. Ibn Ebî'l-Hisâl's Hz. The letter written by the Prophet to his maqam was analyzed in terms of the science of declaration (ilm al-bayan).