İşletmelerde satınalma yönetimi ve rekabet avantajı yaratmada satınalma politikalarının yeri

Abstract

Çalışmamızda satınalma fonksiyonu teorik olarak ele alınmış ve fonksiyonun geçmişten günümüze kadar gelişmesi incelenerek satınalmanın rekabet avantajı sağlamadaki yararları üzerinde durulmuştur.. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde satınalma yönetimi ve satınalmanın işletme stratejileri içindeki yeri konusu incelenmiştir. Bu bölümde satınalma işlevinin tanımı, satınalma işlevinin tarihsel gelişimi ve örgütsel yapıdaki yeri ve önemi üzerinde durulmuştur. Satınalmanın diğer işletme fonksiyonları ile olan ilişkisi açıklandıktan sonra maliyet merkezi olarak önemine değinilmiş ve değer analiziyle ilişkisi irdelenmiştir. İkinci bölümde işletme stratejileri ve satınalma bağlantısı kurulmuş, işletme stratejileri ile ilgili kısa bir bilgi verildikten sonra , satınalma işlevinin işletme stratejileri içindeki yeri irdelenmiştir. Porter'in işletme stratejileri, değer yaratma zinciri ve satınalma bölümünde, Porter'in rekabet stratejileri incelenmiş ve rekabet avantajı sağlamada değer yaratma zinciri içinde satınalmanın oynadığı rol ele alınmıştır. Ayrıca rekabet üzerinde büyük etkisi bulunan maliyet önderliği ve satınalma ilişkisi de bu bölümde incelenen konular arasındadır. Üçüncü bölümde rekabet avantajına yönelik satınalma politikaları ve süreçleri konusu ele alınmıştır. İlk olarak satınalma işlevinin değişen rolü üzerinde durulmuş ve rekabet avantajı sağlamak için uygulanabilecek satınalma politikaları belirtilerek, bu politikaların uygulamalarıyla ilgili örnekler verilmiştir. Bunlara ek olarak satınalma süreçleri, ihtiyaçların belirlenmesinden, satınalma ile ilgili işlemlerin tamamlanarak kayıtların tutulmasına kadar açıklanmıştır. Bu bölümde son olarak satınalma yöntemleri ile ilgili de bilgi verilmiştir. Dördüncü bölümde, işletmelerde satınalma politikaları ve süreçlerinin nasıl olduğunu belirlemek üzere yapılan araştırma ile ilgili sonuçlar değerlendirilmiştir. Bu araştırmada, farklı sektörlerde üretim faaliyetinde bulunan 9 işletme seçilmiş ve önceden hazırlanan anket sorularının satınalma yöneticileri tarafından yüz yüze görüşme ile cevaplandırılması ile bilgiler toplanmıştır.

ABSTARCT In this study, purchasing fuction has been taken up theoritically and it's contribution to gaining competitive advantage of a company has been observed by examining the evolution of purchasing function. This thesis contains four parts. In the first part, purchasing management has been examined by describing and considiring the evolution of purchasing function. After clarifiying the purchasing function relationship with other functions in the organization, it is been mentioned the importance of purchasing as a cost center and examined its connection with value analysis. In the second part, after giving a short information about corporate strategies, has been passed through to Porter's corporate strategies, value chain and the role of purchasing in value chain, in order to gain competetive advantage has examined. In additon, cost leadership which has a big effect on competition and purchasing relation has been explained in this part. In the third part, gaining compatative advantage through purchasing has been taken up and changing role of purchasing has been explained. Then the purchasing policies is clasified to obtain competitive advantage and practical application of purchasing policies has been taken place. Additionally the processes of purchasing and purchasing methods have been given. At the part fourt, it is been evaluated the results of the research in how the purchasing policies and prosedures has been implemented in the organizations. In the research 9 companies which are in different manufacturing sectors have been selected and purchasing managers have been questioned by using face to face meeting method.