Cinsel role ilişkin kalıpyargıların lidere atfedilen özelliklere etkisi ve bir uygulama

Abstract

Liderlik, Herhangi bir durumda hedefe ulaşmak amacıyla kişinin ya da grubun faaliyetlerini etkileme , yönlendirme, ve kontrol etme; aynı zamanda da grup üyelerini biraraya getirerek grubun devamını sağlama sürecidir. Yeni Ekonomik Düzende liderlik kurumunun önemi arttığı gibi kadın çalışanların sayısında da hızlı bir artış görülmekte ve kadın çalışanlar günümüzde birçok işletmede en tepeye kadar yükselebilmekte, yönetimdeki ağırlıklarını her geçen gün artırmaktadırlar. Tüm bu gelişmelere rağmen süregelen toplumsal roller ve cinsel kalıpyargılar kadınların lider olarak öne çıkmasını ne ölçüde etkilemekte? Bu sorudan yola çıkarak, yeni ekonomik düzenle birlikte hızla gelişen insan kaynakları yönetimi disiplini içerisinde de geniş inceleme alanı bulan liderlik konusunu ele aldık. lidere atfedilen özelliklere cinsel kalıpyargıların etkisinin ne olduğunu araştırarak ve özellikle yukarıdaki sorudan yola çıkarak konumuzu belirledik. Çalışmamızın ilk bölümünde liderlikle ilgili temel kavramları ortaya koyarak, bugüne kadar liderlik kapsamında yapılmış bilimsel çalışmaları derlemeye çalıştık. İkinci bölümde ise cinsel rol farklılıklarına ilişkin temel kavramlara yer vererek bu konu ile ilgili olarak yapılmış çalışmaları ve cinslere ilişkin kalıpyargıları ele aldık. Üçüncü bölümü oluşturan uygulama aşamasında ise Marmara Üniversitesi İİBF son sınıf öğrencilerine liderlik ve cinsiyete göre lidere atfedilen özelliklerin neler olduğunu sorarak araştırmamızı tamamladık. Bu araştırmadan elde edilen bulgular ışığında diyebiliriz ki; Kadın feminen değil maskülen özelliklere sahip olursa lider olarak ifade edilebilmektedir. Bir erkeğin lider olarak tanımlanması için de maskülen özelliklerle algılanması gerekmektedir. Kadın, feminen özelliklerle algılandığı müddetçe ideal lider olarak tanımlanmamaktadır. İdeal kadın kendisine atfedilen feminen cinsel rol yerine erkeklere atfedilen maskülen cinsel role uygun davranırsa lider olarak kabul görecektir. Erkekler içinse kendilerinden beklenen cinsel role uygun davrandıkları müddetçe liderlikle çelişmeyecekleri söylenebilir. Leadership is a process of affecting, guiding and controlling a person's or a group's activities, as well as maintaining a group by bringing together its members, with a view to attain a goal in any situation. It is observed that the number of women workers has been increasing rapidly along with the importance of leadership in the New Economic Order, and today, women workers have been reaching top positions in many companies and making a difference in management day by day. To what extent do the long-standing social roles and gender prejudice prevent women from holding positions of leadership despite all these developments? Based on this question, we studied leadership which is also broadly analysed in the field of human resources manegement which has rapidly been developing in line with the new economic order. We have determined our subject by conducting a research on the effects of gender prejudice on features attributed to a leader and, particularly, basing on the question here-above. By describing some basic concepts regarding leadership in the first section of our study, we tried to compile numerous scientific researches conducted on leadership until today. In the second section of our study, we provided some basic concepts regarding gender role differences and dealt with previously conducted studies and gender prejudice in that respect. In the third section which consists of practicing, we concluded our study by asking questions to senior students of the Faculty of Economic and Administrative Sciences of Marmara University on leadership and on what features might be attributed to leaders in terms of gender. In light of the findings we obtained in this study, we can say that women are considered as leader when and as long as they have masculine features instead of feminen features. In order to define a male as a leader, he must be perceived with masculine features. Women are not defined as an ideal leader as long as they are perceived with their feminen features. If an ideal woman behaves in conformity with masculine gender role instead of feminen gender role attributed to her, she will be considered a leader. It can be said that men will not be considered as contradictive to leadership as long as they behave in conformity with the gender role as expected from them.