Ceza muhakemesinde tanıkların korunması

Abstract

Ceza muhakemesinin özelliği gereği tanık beyanı delili vazgeçilemez bir öneme sahiptir. Tanıkların, sanık veya yakınları tarafından sık sık tehdit ve baskılara maruz bırakılmaları da ceza muhakemesinin bir gerçeğidir. Bu itibarla tanıkların korunması bir zorunluluk halini almıştır. Bu çerçevede bu tez çalışmasında tanıkların korunmasının gerekliliği, bu amaçla hangi tedbirlerin alınabileceği, bu tedbirlerin sanık hakları ve ceza muhakemesinin temel ilkeleri ile uyumu, ülkemiz mevzuatının uygulanabilirliği ve tanıkları koruma konusunda ne derece etkili olabileceği konuları incelenmiştir. Türk hukuku yanında uluslararası temel belgeler, uluslararası mahkemeler ve çeşitli ülkelerin hukuklarında tanık koruma mevzuatı ve uygulamaları kapsamlı bir biçimde incelenmiştir. Özellikle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları detaylı şekilde incelenerek 5726 sayılı Tanık Koruma Kanunu hükümlerinin AİHM kararları ile ne derece uyumlu olduğu ortaya konmaya çalışılmıştır. Tanık Koruma Kanununun uygulamada aksayan yönleri tespit edilerek alternatif çözüm önerileri sunulmuştur.

As a result of characteristic of criminal procedure law, testimony of witnesses has a great importance. It is a reality of criminal proceedings that witnesses are intimidated very often by accused or their relatives. In this respect has been a necessity to protect the witnesses against intimidation. Within this context, the necessity of protection of witnesses, which measures can be taken with this aim, harmonisation of these measures with rights of defence and basic principles of criminal procedure law, applicability of Turkish legislation on this issue and to what extent these measures can be effective to protect witnesses subjects have been examined in this thesis. International basic documents, international criminal courts and different countries' legislations and implementations have been assessed. Especially it has been aimed to assess harmony of provisions of Witness Protection Law (Law No:5726) with ECtHR judgments by examining ECtHR judgments in detail. The problematic aspects of Witness Protection Law were identified and alternative solutions have been provided.