ENDÜSTRİYEL KÜMELENME UYGULAMALARININ TÜRKİYE GENELİNDE İNCELENMESİ: Sanayi, Tarım ve Hizmet Sektörleri Açısından Bir Değerlendirme

Abstract

Bu çalışma, ulusal rekabetçilik ve kalkınma programlarında son derece etkin bir yaklaşım olarak benimsenen sektörel kümelenme formasyonlarının gelişim sürecini Türkiye genelinde incelemek amacı ile yapılmıştır. Bu bağlamda tarım, sanayi ve hizmet sektörlerine yönelik olarak bir kurum ve/veya kuruluş tarafından başlatılan kümelenme girişimleri detaylı bir şekilde incelenmiş ve mevcut durumları analiz edilmiştir. Araştırmanın yönteminde nitel yaklaşıma müracaat edilmiş olup, ikincil verilerin yanı sıra, birincil verilerin elde edilmesinde uzman görüşü tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucu elde edilen bulgulara göre, kümelenme çalışmalarının 2000'li yılların başında başladığı ve ilerleyen dönemlerde özellikle ekonomik kalkınma programına alınması ile birlikte özellikle sanayi sektörlerine yönelik olarak arttığı tespit edilmiştir. Kümelenmenin gerek bölgesel kalkınmada, gerekse firma düzeyi rekabetçilikte önemli bir araçsallık niteliği taşıdığı da diğer önemli sonuçlar arasında yer almaktadır. Bununla birlikte kümelenme temelli çalışmaların çok daha ciddi bir kalkınma aracı haline gelmesi için, uzun erimli ve ciddi bütçeli projeler ile desteklenmesi ve sektörel sivil toplum kuruluşlarının daha faal olarak liderlik yapması öngörülmektedir

This research was conducted with the aim of examining the development process of sectoral cluster formations, which has been adopted as a highly effective approach in national competitiveness and development programs, throughout Turkey. The cluster initiatives initiated by an institution and/or organisation towards the agriculture, industry and service sectors have been examined in detail and their current situations have been analysed within this context. A qualitative research approach has been conducted in the research method and expert opinion technique has been used to obtain primary data as well as secondary data. According to the results, cluster studies started at the beginning of the year 2000 and it was found that especially later in the economic development program, especially towards the industrial sectors. Other important results are that the cluster has an important instrumentality in both regional development and firm-level competitiveness. Furthermore it is foreseen that the clustering-based work needs to be supported by long-term and serious budgetary projects and sectoral non-governmental organisations in order to become a much more serious development tool