Ukrayna ve Gürcistan'ın ulusal güvenlik stratejileri

Abstract

UKRAYNA VE GÜRCİSTAN’IN ULUSAL GÜVENLİK STRATEJİLERİBu çalışmada, Ukrayna (2015) ve Gürcistan’ın (2011) ulusal güvenlik strateji belgeleri araştırılmıştır. Ulusal güvenlik stratejileri devletlerin karşılaştıkları sorunları çözmek için oluşturdukları planlardır. Üst düzey resmi makamlar tarafından hazırlanan bu belgeler, devletlerin uluslararası sistemi nasıl algıladıkları, ulusal güvenlik tehditleri ve ulusal güvenlik yöntemlerinden oluşur. Yapısal realist teorinin “uluslararası sistemin yapısı devletlerin dış politikalarını belirler” hipotezi, ulusal güvenlik strateji belgeleri üzerinden ele alınmıştır. Hipoteze göre, devletler farklı coğrafya, siyasi tarih, kimlik ve çıkarlara sahip olsa da uluslararası sistemin yapısı, devletlerin dış politikalarını belirlemesinde en önemli etkendir. Mevcut uluslararası sistem, tek kutuplu olarak kabul edilmiştir. Önceki araştırmalardan farklı olarak, güç bakımından zayıf ve askeri müdahale altında olan, Ukrayna ve Gürcistan’ın ulusal güvenlik stratejileri incelenmiştir. Ukrayna ve Gürcistan’ın en önemli ulusal güvenlik tehdidi Rusya kaynaklı istikrarsızlık, başlıca güvenlik yöntemleri ise saldırgan dış politika olarak tespit edilmiştir. Ukrayna ve Gürcistan’ın Rusya’ya karşı savunmacı yöntemler uygulayarak başarıya ulaşamadığı, bunun sonucunda saldırgan yöntemlere yöneldiği gözlemlenmiştir. Bu iki ülke, Rusya tehdidine karşı, kapasite artırımı, ordu modernizasyonu ve ittifaka katılma gibi saldırgan yöntemleri uygulamaya çalışmıştır. Bu durum, yapısal realizm teorisinin, “tek kutuplu sistemde aktörler, yeterince güç biriktirinceye kadar istikrarı savunur ve güç biriktirmek için saldırgan yöntemleri benimser” öngörüsünü doğrulamaktadır. Sayfa No. ÖZETiABSTRACTiiTABLO LİSTESİiiiKISALTMALARivİÇİNDEKİLERv1.GİRİŞ12. ULUSAL GÜVENLİK VE STRATEJİ62. 1. Güvenlik62. 2. Uluslararası İlişkilerde Güvenlik Kavramının Düşünsel Arka Planı72. 2. 1. Hobbesçu Güvenlik102. 2. 2. Grotiusçu Güvenlik102. 2. 3. Kantçı Güvenlik112. 3. Güvenlik Kavramına Yönelik Teorik Yaklaşımlar112. 3. 1. İdealizm122. 3. 2. Realizm132. 3. 3. Yapısal Realizm ve Liberal Kurumsalcılık132. 3. 4. İnşacılık152. 3. 5. Alternatif Yaklaşımlar162. 4. Soğuk Savaş Sonrası Güvenlik Anlayışı162. 5. Ulusal Güvenlik ile Uluslararası Güvenlik Ayrımı182. 6. Strateji202. 6. 1. Stratejinin Unsurları252. 6. 2. Ulusal Güvenlik Stratejisi253. RUSYA’NIN UKRAYNA ve GÜRCİSTAN’A ASKERİ MÜDAHALESİ293. 1. Rusya’nın Askeri Müdahalesi Öncesinde Ukrayna293. 1. 1.Ukrayna’nın Siyasi, Ekonomik ve Sosyal Yapısı293. 1. 2. Ukrayna- Rusya İlişkileri313. 1. 3. SSCB Döneminde İlişkiler323. 1. 4. Ukrayna’nın Bağımsızlığı ile 2004 Arası Gelişmeler353. 1. 5. Yakın Çevre Doktrini363. 1. 6. 2004 Kadife Devrimi373. 1. 7. 2013 Ukrayna Krizi393. 2. Rusya’nın Askeri Müdahalesi Öncesinde Gürcistan443. 2. 1. Gürcistan’ın Siyasi, Ekonomik ve Sosyal Yapısı453. 2. 2. Gürcistan’ın Bağımsızlığını Kazanması463. 2. 3. Gürcistan Kadife Devrimi483. 2. 4. 2008 Rus Askeri Müdahalesi493. 2. 5. Askeri Müdahale Sonrası Gürcistan’ın Durumu514. UKRAYNA VE GÜRCİSTAN’IN ULUSAL GÜVENLİK STRATEJİLERİ534. 1. Ukrayna Ulusal Güvenlik Strateji Belgesi (2015)534. 1. 1. Geniş ve Somut Güvenlik Kavramsallaştırması534. 1. 2. Stratejik Zihniyet ve Teorik Arka Plan554. 1. 3. Stratejinin Hedefleri564. 1. 4. Ulusal Güvenlik Tehditleri574. 1. 5. Ulusal Güvenlik Yöntemleri624. 2. Gürcistan Ulusal Güvenlik Strateji Belgesi (2011)694. 2. 1. Gürcistan’ın Güvenlik Çevresi704. 2. 2. Geniş ve Somut Güvenlik Kavramsallaştırması714. 2. 3. Stratejik Zihniyet ve Teorik Çerçeve724. 2. 4. Gürcistan’ın Ulusal Değerleri744. 2. 5. Ulusal Güvenlik Tehditleri754. 2. 6. Ulusal Güvenlik Yöntemleri814. 3. Ukrayna ve Gürcistan Bağlamında Zayıf Devletlerin Yapısal Realizmde Konumu964. 4. Yapısal Realizme Göre NATO’nun Durumu Doğu Avrupa’daki Gelişmelerde Etkisi985. SONUÇ101KAYNAKÇA103

ABSTRACTNATIONAL SECURITY STRATEGIES OF UKRAINE AND GEORGIAIn this thesis, the National Security Strategy Documents of Ukraine (2015) and Georgia (2011) have been studied. National security strategies are the main documents prepared by top level official authorities in order to solve the problems of states. These documents consist of how states perceive the international system, their national security threats, and national security methods. The hypothesis of structural realism that “the structure of the international system determines states’ foreign policy” has been addressed through the national security strategy documents. According to the hypothesis, although states have different geography, political history, identities, and interests, the structure of the international system is the key factor that determines their foreign policies. The current structure of the international system has been considered here as unipolar. Unlike previous researches, this thesis has analyzed Ukraine and Georgia states that are weak in terms of power and under foreign occupation. The study has found that the most important national security threat of Ukraine and Georgia is the instability originating from Russia, and their national security strategies consist of offensive methods. The findings show that Ukraine and Georgia could not succeed by defensive methods against the Russian threat, thus they have shifted to offensive methods such as capacity increase, military modernization, and joining alliances. The results confirm the assumption of the structural realism theory that “actors have defended stability until accumulating enough power, and they implement offensive methods to accumulate power in the unipolar system”.