İbn Haldun’da ilimler tasnifi ve felsefe eleştirisi

Abstract

İlimler tasnifi, kendilerinden önceki kadim ilimlerin varisleri olan seleflerinin gündemlerini işgal ettiği gibi Müslüman düşünürlerin de orta çağlarda yoğun bir şekilde gündemlerini işgal etmiş, hemen her düşünür bu konuya değinmiştir. Kendinden önceki geleneği takip eden İbn Haldun'da bu konu üzerinde önemle durmuş, Mukaddime'nin en geniş bölümü olan son bölümünü bu konuya ayırmıştır. Ancak bu konu Mukaddime'de geniş bir şekilde yer almasına rağmen ihmal edilmiştir. Araştırmacılar genellikle İbn Haldun'un tarih, iktisat ve medeniyetle ilgili görüşleri üzerinde yoğunlaşmışlardır. Bu konunun ortaya konması aynı zamanda bize İbn Haldun'un epistemolojisinin ipuçlarını, din-felsefe ilişkisini nasıl kurduğunu ve bu çok yönlü düşünürün felsefe karşısındaki tutumunu da gösterecektir. Bu gibi nedenlerle bu çalışmamda ihmale uğramış bu önemli konuyu ele alarak bu alana küçük bir katkı yapmayı amaçladım. The classification of sciences kept Muslim thinkers very busy during the middle ages as it had kept their inheritors of ancient sciences busy, almost every thinker has touched on this subject. Ibn Khaldun, following the tradition before himself, considered this subject important and allocated the last part which one is the widest part of the Muqaddime to this subject. But this subject is neglected, even though is widely in Muqaddima. In general, researchers intesified on Ibn Khalduns opinions about history, economic and civilization. At the same time, producing this subject ll show us Ibn Khalduns epistemologies clues, how he makes the relation between religon - philosophy and how is the attitude towards philosophy of this wide thinker. Due to such reasons, I aimed in this work a small contribution to this neglected important subject through dealing with it.