Koroner arter baypas greft sonrasında lavanta yağı inhalasyonunun ağrı, anksiyete ve uyku kalitesine etkisi

Abstract

Amaç: Araştırma koroner arter bypass greft sonrası lavanta yağı inhalasyonunun ağrı, anksiyete ve uyku kalitesine etkisini belirlemek amacıyla ilaç dışı klinik, randomize kontrollü çalışma olarak yapıldı. Gereç ve Yöntem: Randomize kontrollü türdeki çalışma, Haziran 2021-Ocak 2022 tarihleri arasında İstanbul’da bir eğitim ve araştırma hastanesi’nin kalp ve damar cerrahisi kliniği’nde KABG ameliyatı olan 80 hasta ile gerçekleştirildi. Deney grubundaki hastalara (n=40) KABG cerrahisi sonrası klinikte yattıkları süreçte (1-6. günler) günde üç kez %2’lik lavanta yağı (Lavandula angustifolia) inhalasyonu uygulandı. Kontrol grubuna (n=40) standart bakım ve tedavi dışında herhangi bir girişim uygulanmadı. Veriler “Bireysel Özellikler Formu”, “Hasta Takip Formu”, “Sayısal Derecelendirme Ölçeği”, “Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri” ve “Richard’s Campbell Uyku Ölçeği” aracılığıyla toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Pearson Chi-Square Test, Student-t Test, Fisher Exact Test, Fisher Freeman Halton Test, Mann Whitney-U Test ve Wilcoxon Signed Rank Testi kullanıldı. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 59,03±8,92 ve %85’i erkekti. Grupların bireysel ve klinik özellikleri ile ameliyat öncesi ağrı, anksiyete düzeyi ve uyku kalitesi puan ortalamaları benzerdi (p>0,05). Kontrol grubuna göre deney grubu hastaların ameliyat sonrası cerrahi klinikte yattıkları süreçte (1.-6. günler) ağrı ve anksiyete düzeyi puan ortalamasının anlamlı olarak daha düşük, uyku kalitesi puan ortalamasının daha yüksek olduğu bulundu (p<0,05). Sonuç: Çalışma bulguları KABG cerrahisi sonrası uygulanan lavanta yağı inhalasyonunun hastaların ağrı ve anksiyete düzeyini azalttığı, uyku kalitesini iyileştirdiğini gösterdi.

Objective: This a non-drug clinical, randomized controlled study was carried out in order to the effect of lavender oil inhalation on pain, anxiety level and sleep quality after CABG surgery. Materials and Methods: This randomized controlled trial was conducted between June 2021 and January 2022. The sample consisted of 80 patients who underwent CABG in the cardiovascular surgery clinic of a training and research hospital in Istanbul. The experimental group (n=40) inhaled 2% lavender oil (Lavandula angustifolia) three times a day during their hospitalization in the clinic after CABG surgery (days 1-6). The control group (n=40) received standard care and treatment. The data were collected using a personal information form, the numeric rating scale (NRS), the State-Trait Anxiety Inventory (STAI I-II), and the Richard-Campbell Sleep Questionnaire (RCSQ). The data were analyzed using descriptive statistics, Pearson Chi-Square Test, Student-t Test, Fisher Exact Test, Fisher Freeman Halton Test, Mann Whitney-U Test, and Wilcoxon Signed Rank. Results: Participants had a mean age of 59±8.92 years. Most participants were men (85%). The groups had similar individual and clinical characteristics and mean preoperative pain, anxiety, and sleep quality scores (p>0.05). Compared to the control group, it was found that the mean pain and anxiety level scores of the experimental group patients during the postoperative period (1st-6th days) in the surgical clinic were significantly lower, and the mean of the sleep quality scores were higher Conclusion: The results indicate that lavender oil inhalation after CABG reduces pain and anxiety levels and improves sleep quality.