Finansal serbestleşmenin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi

Abstract

FİNANSAL SERBESTLEŞMENİN EKONOMİK BÜYÜME ÜZERİNDEKİ ETKİSİ Birçok azgelişmiş ülke 1990’lı yıllara finansal piyasalarını serbestleştirerek girdi. Finansal serbestleşme sonrası azgelişmiş ülkelerde GSYİH artışlarının kısa vadeli sermaye hareketlerinin etkisine girdiğini gösteren birçok çalışma vardır. Dışarıdan fon girerken ekonomiyi büyüten, çıkışta da küçülten bu istikrarsız yapılarda girişimciler de sabit yatırım yapıp GSYİH artışına katkıda bulunmak yerine finansal kazançları tercih etmektedirler. Bu durum sürdürülebilir ekonomik büyüme yerine spekülatif büyümenin tercih edilmesi anlamını taşımaktadır. Bu çalışmada Türkiye ekonomisi üzerine yapılan ekonometrik analiz sonuçları, finansal serbestleşme sonrası GSYİH artışları ile sıcak para girişleri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktadır. Türkiye ekonomisinde serbestleşme sonrası dönemdeki büyümenin temel itici gücü, tüketim harcamalarında yaşanan canlanma olarak gözükmektedir. Yatırımlar serbest finans piyasalarının varlığından etkilenmemektedir. Oysa bu sonuç, McKinnon- Shaw’un finansal serbestleşmenin yurtiçi tasarrufları, dolayısıyla yatırımları arttıracağı şeklindeki tezine uymamaktadır. Çünkü Türkiye gibi ülkelerde artan tüketim harcamaları yurtiçi tasarrufların artmasına engel teşkil etmektedir. Kısa vadeli spekülatif sermaye hareketlerinin ülke tasarruflarına katkısı yoktur; hatta sık sık ortaya çıkan krizlerde etkisi negatiftir. THE IMPACT OF FINANCIAL LIBERALIZATION ON ECONOMIC GROWTH In the 1990s many developing countries liberalized their financial markets. There are various researches examining the effects of short-term capital flows on developing economies. Under the unstable conditions while short term capital inflows lead the economy to expand, the outflows lead the economy to contract. In addition, under this condition, investors prefer to gain financial revenues rather than increasing real investments. Therefore, under such conditions, it is realized that a policy of speculative growth is preferred. In this study, the econometric analysis on Turkish economy shows a relationship between GDP growth and short-term capital flows. After the liberalization of financial markets in Turkey, increases in consumption expenditures have become the main source of GDP growth and the investment levels have not been sensitive to the liberalized financial markets. However, this situation is not compatible with the McKinnon – Shaw’s thesis which claims that financial liberalization would increase domestic savings and hence, investments subsequently. It is inadequate to explain the situation in Turkey, because increase in consumption levels avoids increase of domestic savings. Hence, the short term capital flows do not have a positive effect on domestic savings. Rather, it frequently generates economic crises.