Multipl Sklerozl’lu kadın hastaların cinsel fonksiyonları ve yaşam kalitelerinin belirlenmesi

Abstract

MULTİPL SKLEROZ’LU KADIN HASTALARIN CİNSEL FONKSİYONLARI VE YAŞAM KALİTELERİNİN BELİRLENMESİ Adı ve Soyadı: Yasemin PEKRU Danışmanın Adı: Nimet Sevgi GENÇALP ksek lisans Kadın Hastalıkları Hemşireliği

Bu çalışma, Multipl Skleroz’lu kadın hastaların cinsel fonksiyonlarının dolayısıyla yaşam kalitelerinin ne derece etkilendiğinin altını çizmek, bu hastalara bakım veren hemşirelerin eğitici ve danışmanlık rollerinin önemini vurgulamak amacıyla tanımlayıcı olarak planlanmıştır. Araştırmanın örneklemini; Marmara Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi Nöroloji kayıtlı 62 Multipl Skleroz’lu kadın hasta oluşturmuştur. Veriler, araştırmacı tarafından oluşturulan sosyodemografik özellikler ve hastalığa ilişkin değişkenleri içeren Genel Bilgi Formu, kadınlara uygulanan cinsel fonksiyon ölçeği (FSFI) ve yaşam kalitesi ölçeği (SF-36) ile toplanmıştır. Veriler, bilgisayarda SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 10.0 kullanılarak tanımlayıcı istatistiksel metodların (ortalama, standart sapma, frekans ve yüzde dağılımları) yanısıra t Student testi, Mann Whitney U test ve Kruskal Wallis testi, Pearson korelasyon analizi uygulanarak değerlendirilmiştir. Sonuçlar % 95’lik güven aralığında, anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir. Çalışmamız sonucunda; hastaların % 68,3’ünde cinsel disfonksiyon saptanmıştır. Olguların FSFI skalasının alt gruplarından aldıkları en düşük puanın (2,50) istek alanında olduğu görülmüştür. Cinsel fonksiyon puanları ile hastaların yaşı, eğitim durumu ve hastalık süreleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmiştir. Olguların yaşam kalitesi alt gruplarından aldıkları en düşük puanın 41,91 ile emosyonel rol fonksiyon alanında olduğu dikkati çekmiştir. Cinsel disfonksiyonu olanlarda (cut-off 26,55 ↓) olmayanlara göre yaşam kalitesinin alt gruplarından fiziksel fonksiyon, fiziksel rol fonksiyon, mental sağlık, zindelik-yorgunluk, fonksiyonel durum, esenlik ve global yaşam kalitesi alanlarında istatistiksel olarak anlamlı fark yaratacak derecede düşük bulunmuştur. Çalışma bulgularımız Multipl Skleroz’lu kadın hastaların cinsel fonksiyonlarının ve yaşam kalitelerinin önemli ölçüde etkilendiğini göstermektedir. MS’li hastalara bakım veren hemşirelerin hastaları değerlendirerek danışmanlık ve eğitim hizmeti vermeleri önerilmiştir. Multipl Skleroz, cinsel disfonksiyon, yaşam kalitesi. DEFINING SEXUAL FUNCTIONS AND QUALITY OF LIFE OF FEMALE PATIENTS WITH MULTIPLE SCLEROSIS SUMMARY The purpose of this descriptive study is to define how sexual functions, and consequently the quality of life, of female patients are affected by multiple sclerosis, and to underscore the importance of educator and counselor roles of nurses that are serving to these patients. The sample of the research comprised 62 female patients with multiple sclerosis registered at the University of Marmara Research and Practice Hospital Neurology Department. Data were collected by a General Information Form, developed by the researcher involving sociodemographical characteristics and disease-related variables, and the Female Sexual Function Index (FSFI) and quality of life scale (SF-36). Obtained data were evaluated on computers with SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 10.0 software, using descriptive statistical methods (average, standart deviation, frequency and percentage dispersion) as well as Student’s t test, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis test, and Pearson correlation analysis. Results were evaluated in 95% confidence interval, and significance was assessed at p<0,05 level. At the end of the research, sexual dysfunction was determined in 68,3% of the patients. Of the scores obtained by the participants from FSFI subscales, the least belonged to desire (2,50). There were statistically significant differences between sexual dysfunction scores and age, education and period of disease. The least score from quality of life subscales was that of emotional role function, with a remarkable rate of 41,91. Of the quality of life subscales, physical condition, physical role function, mental health, liveliness-fatigue, functionality, well-being and global quality of life significantly lower in those with sexual dysfunction (cut-off 26,55) than the others. The findings of this study have demonstrated that sexual functions and quality of life are largely and negatively influenced in women with multiple sclerosis. It is suggested that nurses to offer healthcare for these patients assess them in terms of sexual functioning and quality of life, and provide training consultancy as well. Key words: Multiple Sclerosis, sexual dysfunction, quality of life.