Gizli sınıf analizi ve Türkiye’de üniversite mezunu gençlerin Avrupa Birliği’ne bakış açıları üzerine bir uygulama

Abstract

Sosyal bilimlerde ekonomik gelişme, yaşam kalitesi, sosyoekonomik statü, zeka, motivasyon gibi pek çok kavram, doğrudan gözlenemeyen, bir ya da birkaç ölçümle tamamen açıklanamayan karmaşık olgulardır. Böyle doğrudan gözlenemeyen değişkenlere gizli (latent) değişken, doğrudan gözlenerek gizli değişkenler hakkında bilgi veren değişkenlere ise gösterge (manifest) değişken adı verilir. Bu çalışmada gizli değişken analizleri ailesinin bir üyesi olan, gösterge ve gizli değişkenlerin kategorik olduğu durumlarda kullanılan Gizli Sınıf Analizi tanıtılarak; Türkiye'de üniversite mezunu gençlerin Avrupa Birliği'ne tam üyeliğe bakış açıları yönünden gizli sınıflar araştırılmıştır. Tam üyelik sürecinin çok yönlü yapısı ve Türk halkının bu konudaki görüşleri yönünden tek tip değil heterojen bir yapı sergilemesi, Avrupa Birliği'ne üyelik konusunda doğrudan gözlenemeyen gizli sınıfların varlığına işaret olarak değerlendirilmiştir. Bu amaçla 50 farklı üniversiteden ve 60 farklı bölümden mezun olmuş 600 kişiye Avrupa Birliği'ne bakış açılarını ve bu konudaki bilgi birikimlerini ölçmeye yönelik bir anket uygulanmıştır. Anket sonuçları önce genel hatları ile değerlendirilmiş, daha sonra hem Avrupa Birliği üyeliğinin Türkiye'nin ulusal çıkarlarına uygunluğu yönünden, hem de Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne tam üye olması halinde olası gelişmeler yönünden gizli sınıf modelleri tahmin edilerek yorumlanmıştır. In social sciences; many concepts including economical development, standards of living, socioeconomic status, intelligence and motivation are the complex facts, which can not be observed directly and that can not be explained completely with one or more measurements. While such kinds of variables that can not be observed directly are called as latent variables, the other directly observable variables, which give information about the latent variables, are defined as manifest variables. In this study, firstly the Latent Class Analysis, which can be applied in the situation that the manifest and latent variables are categorical, was introduced as one of the members of latent variable analysis and then by this method, the latent classes are examined from the point of views of the young people graduated from university in Turkey about the subject of the full membership to the European Union. The multi-directional and the heterogeneous structure of the full membership process with respect to viewpoints of the Turkish People on this subject are evaluated as a sign to the existence of the latent classes that can not be observed on the matter of the full membership to the European Union. With this purpose, a survey questionnaire was applied to 600 people from 50 different universities and 60 different branches in order to obtain the viewpoints about the European Union and measure the knowledge buildup on this subject. The survey results were firstly evaluated with their general shape, and then both regarding to Appropriateness of the European Union membership to the national benefits of Turkey and Probable developments in Turkey in the situation of having full membership to the European Union these results were interpreted by estimating the latent class models.