Farklı Saklama Süresi ve Sıcaklıklarının Fındıkta (Corylus avellana L.) Polen Canlılığı Üzerindeki Etkisi

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı 2 fındık genotipi ve 2 fındık çeşidine (Corylus avellana L.) ait polen taneleri için en uygun polen saklama sıcaklığını belirlemek ve polen saklama işlemi için en uygun genotipi ve çeşidi tespit etmektir. Materyal ve Yöntem: Corylus avellana L.’nın ‘Sarı’ ve ‘Yomra’ genotipleri ile, ‘Palaz’, ve ‘Kara fındık’ çeşitlerine ait polen taneleri Akçakoca/Düzce'den toplandıktan sonra 20 °C, 4 °C ve -20 °C’de 45 gün boyunca saklanmış ve 0., 15., 30. ve 45. günlerdeki polen canlılık oranları floresein diasetat/propidium iyodür protokolüne göre belirlenmiştir. Araştırma bulguları: Tüm örneklerde polen canlılık oranları, saklama süresi ve saklama sıcaklığı arttıkça azalmıştır. 20 °C’de saklama polen canlılığının hızla azalmasına neden olmuştur. 4 °C’de saklama tüm örnekler için yeterli canlılık oranları sağlasa da en uygun saklama sıcaklığı -20 °C olarak belirlenmiştir. Polen saklama için en uygun olan genotipin ‘Sarı’, çeşidin ise ‘Palaz’ olduğu tespit edilmiştir. Tüm örnekler arasında saklama için en uygun örneğin ‘Sarı’ genotipi olduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Elde edilen bulguların fındıkta yapay ya da tamamlayıcı tozlaşma süreçleri ile ilgili çalışmalar için yararlı olabileceği ve türün tozlaşma ve döllenme biyolojisi gibi önemli yaşamsal süreçlerde ortaya çıkan kısıtlayıcı faktörlerin çözümlenmesine katkı sağlayabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Fındık, polen, polen saklama, polen canlılığı, yapay tozlaşmaObjective: The aim of this study is to determine the most suitable pollen storage temperature for pollen grains belonging to 2 genotyes and 2 varieties of hazelnut (Corylus avellana L.) and to determine the most suitable genotype and variety for the pollen storage process. Materials and Methods: Pollen grains belonging to the ‘Sarı’ and ‘Yomra’ genotyes and ‘Palaz’ and ‘Kara fındık’ species of Corylus avellana L. were collected from Akçakoca/Düzce, the second standard region of hazelnut production in Turkey, and then stored at 20 °C, 4 °C and -20 °C for 45 days. Pollen viability rates at 0., 15., 30. and 45. days were determined according to the fluorescein diacetate/propidium iodide protocol. Results: Pollen viability rates of all genotypes decreased with increasing storage time and storage temperature. Storage at 20 °C resulted in a rapid decrease in pollen viability for all genotypes. Although storage at 4 °C provides adequate viability rates for all genotypes, the most appropriate storage temperature for all genotypes has been determined as -20 °C. It was determined that the most suitable genotype for pollen storage was 'Sarı' and the most suitable variety was 'Palaz’. Among all samples, the most suitable sample for storage was found to be the 'Sarı' genotype. Conclusion: It is thought that the obtained findings may be helpful in studies related to artificial or complementary pollination processes in hazelnut and may contribute to the analysis of the limiting factors that occur in critical vital processes such as pollination and fertilization biology of the species. Keywords: Artificial pollination, hazelnut, pollen storage, pollen viability, pollen