Publication: Çok değişkenli istatistik analiz tekniklerinden bulanık konjoint analizi ve çay işletmelerine uygulanması
Abstract
Soyadı: Zeynep Kazancı Ekonometri statistik Prof. Dr. Besim Akın Tez Türü ve Tarihi : Yüksek Lisans-Temmuz 2010 Konjoint Analizi, Bulanık Mantık, Bulanık Konjoint Analizi
ÇOK DEĞİŞKENLİ İSTATİSTİK ANALİZ TEKNİKLERİNDEN BULANIK KONJOİNT ANALİZİ VE ÇAY İŞLETMELERİNE UYGULANMASI 1984 yılında Türkiye’de özel sektörün çay işletmeciliği yapmaya başladığı tarihten beri çay sektörü rekabetin hızla arttığı sektörlerden biri olmuştur. Rekabetin hızla artmasına paralel olarak pazar araştırmaları daha önemli hale gelmiştir. Bu çalışama da Konjoint analizi yöntemi ile tüketicilerin çay tüketme tercihlerini etkileyen faktörlerin önemlilik derecesinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde Konjoint analizi ile ilgili teorik bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde ise Bulanık mantık teorisi ve Bulanık Konjoint hakkında bilgi verilmiştir. Uygulama çalışması Trabzon ilinde 203 çay tüketicisine sorularak yapılmıştır. Veri toplanması amacıyla, ortogonal düzen yardımıyla elde edilmiş 22 seçim kartı oluşturulmuş ve bu kartlar anket formunda tüketicilere sunulmuştur. Tüketicilerden çayın özelliklerine göre oluşturulan seçim kartlarına sıra numarası vermeleri istenmiştir. Elde edilen veriler, tüketicilerin çay tercihlerini belirlemek için analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, çay satın alma kararına etki eden ürün özellikleri tespit edilmiştir. Buna göre tüketicilerin çay satın almalarındaki en önemli etken çay paketlerinin ağırlığı, içerik ve fiyat şeklinde sıralanmıştır. Name and Surname : Zeynep Kazancı Field : Econometrics Programme : Statistics Supervisor : Professor Besim Akın Degree Awarded and Date : Master – July-2010 Key words : Conjoint Analysis, Fuzzy Logic, Fuzzy Conjoint Analysis ABSTRACT MULTIVARIATE STATISTICAL ANALYSIS TECHNIQUE OF FUZZY CONJOINT ANALYSIS AND IT’S IMPLEMENTATION TO TEA MANAGEMENT COMPANIES Tea sector has been one of the sectors where competition spreads quickly since the private tea business enterprise began to be made in Turkiye in 1984. In parallel to increasing the competition, market research has become more important. In this study, the importance degree of the factors affecting the consumers’ tea consumption preferences with the Conjoint method was aimed to be determined. In the first part of the study, the theoretic information about the Conjoint Analysis was given. In the second part, the information about fuzzy logic theory and fuzzy Conjoint was given. The application field was made in the region of Trabzon by asking 203 tea consumers. In the aim of collection the data, 22 election cards obtained with the help of orthogonal order and these cards were presented to the consumers in the questionnaire form. They were asked to give the sequence number to the election cards made according to tea characteristics. The obtained data were analyzed in order to determine consumers’ tea preferences. At the end of the analysis, the production characteristics influencing the decision of buying tea were found out. According to them, the most important factors on consumers’ buying tea were tea pocket weight, its content and price in turn.
ÇOK DEĞİŞKENLİ İSTATİSTİK ANALİZ TEKNİKLERİNDEN BULANIK KONJOİNT ANALİZİ VE ÇAY İŞLETMELERİNE UYGULANMASI 1984 yılında Türkiye’de özel sektörün çay işletmeciliği yapmaya başladığı tarihten beri çay sektörü rekabetin hızla arttığı sektörlerden biri olmuştur. Rekabetin hızla artmasına paralel olarak pazar araştırmaları daha önemli hale gelmiştir. Bu çalışama da Konjoint analizi yöntemi ile tüketicilerin çay tüketme tercihlerini etkileyen faktörlerin önemlilik derecesinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde Konjoint analizi ile ilgili teorik bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde ise Bulanık mantık teorisi ve Bulanık Konjoint hakkında bilgi verilmiştir. Uygulama çalışması Trabzon ilinde 203 çay tüketicisine sorularak yapılmıştır. Veri toplanması amacıyla, ortogonal düzen yardımıyla elde edilmiş 22 seçim kartı oluşturulmuş ve bu kartlar anket formunda tüketicilere sunulmuştur. Tüketicilerden çayın özelliklerine göre oluşturulan seçim kartlarına sıra numarası vermeleri istenmiştir. Elde edilen veriler, tüketicilerin çay tercihlerini belirlemek için analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, çay satın alma kararına etki eden ürün özellikleri tespit edilmiştir. Buna göre tüketicilerin çay satın almalarındaki en önemli etken çay paketlerinin ağırlığı, içerik ve fiyat şeklinde sıralanmıştır. Name and Surname : Zeynep Kazancı Field : Econometrics Programme : Statistics Supervisor : Professor Besim Akın Degree Awarded and Date : Master – July-2010 Key words : Conjoint Analysis, Fuzzy Logic, Fuzzy Conjoint Analysis ABSTRACT MULTIVARIATE STATISTICAL ANALYSIS TECHNIQUE OF FUZZY CONJOINT ANALYSIS AND IT’S IMPLEMENTATION TO TEA MANAGEMENT COMPANIES Tea sector has been one of the sectors where competition spreads quickly since the private tea business enterprise began to be made in Turkiye in 1984. In parallel to increasing the competition, market research has become more important. In this study, the importance degree of the factors affecting the consumers’ tea consumption preferences with the Conjoint method was aimed to be determined. In the first part of the study, the theoretic information about the Conjoint Analysis was given. In the second part, the information about fuzzy logic theory and fuzzy Conjoint was given. The application field was made in the region of Trabzon by asking 203 tea consumers. In the aim of collection the data, 22 election cards obtained with the help of orthogonal order and these cards were presented to the consumers in the questionnaire form. They were asked to give the sequence number to the election cards made according to tea characteristics. The obtained data were analyzed in order to determine consumers’ tea preferences. At the end of the analysis, the production characteristics influencing the decision of buying tea were found out. According to them, the most important factors on consumers’ buying tea were tea pocket weight, its content and price in turn.