17. yüzyıl mensur şehname tercümesi: (231-260 varaklar)

Abstract

Üzerinde çalıştığımız eser, İstanbul Üniversitesi Merkez Kütüphanesi 6131 demirbaş numarası ile kayıtlıdır. Üç cilt halinde ve tamamı 1778 varaktır. Ayrıca eserde minyatürlere yer verilmiş, her sayfası 25 satır olarak düzenlenmiştir. Üzerinde çalışılan 1. cildin boyu 39, eni 24.5 , kalınlığı 7.5 cm ’dir. Eser Hicri 1187, Miladi 1773 yılında tamamlanmıştır. Kelime kelime bir tercüme değildir. Tez, yazmanın 231 a –260 b varaklarını kapsamaktadır. Bu tezi hazırlamaktaki amaç Şehnâme’nin bu mensur tercümesini tanıtmak ve 17. yüzyıla ait olan bu eser ile Eski Anadolu Türkçesinin dil özelliklerini görebilmektir. Bu çalışma giriş, metin, ve sözlük olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında Firdevsi, Şehnâme, Şehnâme çevirileri ve üzerinde çalışılan yazma ile ilgili bilgiler verilmektedir. Metin kısmında sayfa ve satır numaraları belirtilmiş, günümüz noktalama işaretlerine göre düzenlenmiş ve gerekli kısımlarda paragraflar yapılmıştır. Böylece eserden faydalanılması daha kolay hale getirilmek istenmiştir. Sözlük bölümünde eserin söz varlığını gösteren bir indeks hazırlanmış, eserdeki kelime ve birleşik şekillerin metindeki anlamları verilmeye çalışılmıştır. Madde başı veya ara maddelerin ikinci, üçüncü unsur olarak geçtiği maddelere (ok işareti) işareti ile göndermeler yapılmıştır.

The work of art we are working on is registered to the Central Library of İstanbul Üniversity with the number 6131. It is composed of 3 volumes with total pages of 1778. Also miniatures have taken place in the book with each page designed in 25 lines. The lenght of the first volume on which the work is being carried on, is 39 cm, the widht is 24.5 cm and tickness is based 7.5 cm. The work is completed in 1187 – date based on Hegira, in 1773 – date based on Christian Era; İt is not a translation word by word. The thesis includes the pages 231a – 260 b of the manuscript. The goal of this thesis is to introduce the prose translation of Sehname and to examine the characteristics of the old Anatolian Turkish by means of this work of art which belongs tı the 17th century. In the introduction part, information about Firdevsi, Şehname translations and manuscript on which the work is carried on, is given. In the text, the page and line numbers are shown, designed according to today’s punctuation marks and in necessary parts paragraphs are created. In this way, it has been aimed to get benefit of the work more easily. In dictionary, an index is prepared which shows the vocabulary of the book; the meanings of the words and compound forms in the book are tried to be explained. The items identified as second, third factors of the main intermediary items have been referred with marking).