ELektrokimyasal İmmün Yöntem ve Radioaktif İmmün Yöntemle yapılan 25-Hidroksivitami D3’ün ölçümlerinin karşılaştırılması

Abstract

ELEKTROKİMYASAL İMMÜN YÖNTEM VE RADİOAKTİF İMMÜN YÖNTEMLE YAPILAN 25-HİDROKSİVİTAMİN D3’ÜN ÖLÇÜMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Kan dolaşımındaki 25-Hidroksivitamin vitamin D3’ün (25-OH D3 vitamin) konsantrasyonunun insan vücudundaki kullanılabilir D vitaminini en iyi yansıtan parametre olduğu bilinmektedir. Dolaşımdaki 25-OH D3’ün konsantrasyonunun kemik hastalıklarının takibinde son derece önemlidir. İnsan kemik yapısının düzenli gelişiminin sağlanması ve sürdürülmesi için gerekli olan D vitamini aynı zamanda kalsiyum ve fosfat dengesinin sağlanmasında da önemlidir. Bu çalışmada 25-OH D3 vitamin tayininde kullanılan Radyoimmün ölçüm (RIA, Radıoımmun Assay) yöntemine alternatif olarak Elektrokemiluminesans immün ölçüm (ECLIA, Electrochemiluminescence Immunoassay) yöntemi esas alınarak ölçüm sonuçları karşılaştırılmış ve ayrıca yöntemin etkinliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Her yeni yöntemin performansının uygunluğunu gösterebilmek için rutin hasta örneklerinin analiz sonuçlarının izlenmesi ve bulunan sonuçların değerlendirmesi amacıyla bir seri metod çalışmasının yapılması gerekmektedir. Yöntem değerlendirme çalışması sırasında gün-içi ve günler-arası kesinlik (presizyon), linearite (doğrusallık), interferans (etken madde), geri elde deneyi ve yöntem karşılaştırma çalışmaları yapıldı. Kesinlik deneyinde 25-OH D3 vitamin’in gün-içi tekrarlayıcılığını saptamak amacıyla yapılan çalışmada 2. seviye kontrol serumu için CV (Coefficient of Variation) değeri % 3.32, 3. seviye kontrol serumu için CV değeri %3.42 bulundu. Günler-arası kesinlik çalışmasında ise 1. seviye kontrol serumu için CV değerleri %3.29, 2. seviye kontrol serumu için CV değeri % 4.78 bulundu. Linearitenin belirlenebilmesi için yapılan çalışmada 25-OH D3 vitamin’in 11.18 - 50 ng/ ml arasında linear olduğu bulundu. Hemolizin 25-OH D3 vitamini üzerine olan etkisi araştırmak için EDTA’lı tüplere iki farklı kan örneği alındı ve tüp içersinde eritrositler fiziksel olarak farklı düzeylerde parçalandı. Farklı hemoliz düzeylerindeki % azalmalar hesaplandı ve hemoliz miktarının artmasıyla 25-OH D3 vitamin konsantrasyonların da azalma olduğu tespit edildi. Geri elde deneylerinde 10,94 ng/ ml ve 55,65 ng/ ml 25-OH D3 vitamin içeren stok çözeltilerine 2 farklı konsantrasyonda miktarı bilinen 25-OH D3 vitamin plazma havuzlarından belirli miktarlarda eklendi. Eklemeler sonrası yapılan 25-OH D3 vitamin ölçümler ile başlangıçtaki 25-OH D3 vitamin değerleri karşılaştırılarak her bir seviye için geri elde yüzdeleri hesaplandı. Ortalama geri elde yüzdesi % 106,5 bulundu. Bu değerden yola çıkarak oransal hata (OH) hesabı yapıldı. OH (% 106,5 – % 100) % 6,5 bulundu. Bulunan sonuç izin verilebilen hatadan düşük olduğu için yöntem performansının kabul edilebilir düzeyde olduğuna karar verildi. Yöntem karşılaştırma deneylerinde için 40 plazma örneği kullanıldı. Referans yöntem olarak laboratuarımızda rutin olarak kullandığımız RIA yöntemi seçildi. Her bir plazma örneği aynı zaman diliminde her iki yöntemle çalışıldı. Lineer regresyon analizi kullanılarak yapılan istatistik incelemede korelasyon katsayısı (r) r= 0,94 olarak bulundu. Bu çalışmalar doğrultusunda 25-OH D3 vitamin ölçümünde yeni metodun geliştirilmesi, analitik performans, laboratuvarda kolayca uygulanabilirliği ve klinik olarak alışılagelmiş RIA metoduna karşı pek çok üstünlük sağlamıştır. Bunun için 25-OH D3 vitamin ‘in in vivo değişkenlikleri ve her laboratuvarda farklı ortam şartlarının bulunması göz önüne alınarak bu çalışmaların düzenli ve güvenilir bir biçimde yapılması sağlanmıştır.

COMPARISON OF 25- HYDROXYVITAMIN D3 MEASUREMENTS MADE BY ELECRTOCHEMICAL IMMUNE AND RADIOACTIVE IMMUNE METHODS It is known that the measurement of 25-OH Vitamin D3 in blood circulation is the best parameter for determination of usable Vitamin D in the human body. The measurement of 25–OH Vitamin D3 in circulation is extremely important for monitoring of bone diseases. Vitamin D, which is needed for obtaining and maintaining the proper development of human bone structure, is also important for keeping the calcium – phosphate balance. In this research study, as an alternative for Radioimmun Measurement (RIA) method for determination of 25–OH Vitamin D3, ECLIA (Electromilumlunesans Immune Measurement) is used and measurements have been mutually compared, and it is desired to examine the effectiveness of the study. To be able to demonstrate the proper performance of each new method, a series of methods studies should be carried out for routine patients’ analysis results and evaluation of the obtained outcomes. During the method evaluation study phase, within-days and between-days precision, linearity, interference, feedback experiments and method comparison studies have been undertaken. During the study for determination of the precision of 25–OH Vitamin D3, the within- days reoccurrence of 2nd level control serum, the CV (Coefficient of Variation) value is found as 3.32 %; and for the 3rd level control serum the CV value is found as 3.42 %. During the between-days precision study, the CV value for 1st level control serum is found as 3.29%, and the CV value for the 2nd level serum is found as 4.78 %. During the study for determination of the linearity of 25–OH Vitamin D3, linearity is observed between 11,18-150 ng/ ml levels. To search the effect of hemolysis on 25-OH Vitamin D3, two different blood samples have been taken in tubes with EDTA, and erythrocytes have been physically crashed at different levels. Percentage decreases at different hemolysis levels have been calculated and it is found that the concentrations of 25 – Vitamin D3 decrease as the hemolysis increase. Through feedback experiments, certain amounts from 25 – OH Vitamin D3 plasma pools at 2 different levels have been added into dissolved stocks containing 10,94 ng/ ml and 55,65 ng/ ml of 25–OH Vitamin D3. The 25–OH Vitamin D3 values pre –addition and post- addition have been compared ad feedback percentage is found to be as 106.5 %. Rational mistake calculation is made based on this value. OH (106.5 % - 100 % ) is found as 6.5%. As the obtained result is less than the allowable mistake, it is concluded that the method performance is acceptable. 40 plasma samples have been used for method comparison studies. RIA method, which we routinely use at our laboratories has been chosen as the reference method. For each plasma sample, it is worked with each two methods within the same time period. Linear regression analysis has been used for statistical evaluation and the coefficient of correlation is found to be as r = 0,94. Through these studies, the development of the new method for 25–OH Vitamin D3 measurement has demonstrated many advantages over the clinically routine RIA method, such as analytical performance, easy application at laboratories. For this reason, in vivo variability of 25–OH Vitamin D3, and different conditions in any given laboratory have been taken into consideration and it is established that these studies have been undertaken in a proper and reliable manner.