Türkiye’de üniversite kütüphanelerinin yeniden tasarlanması: yeni kütüphane konsept tasarımı ile Marmara Üniversitesi kütüphaneleri ve değişen hizmetleri

Abstract

Bu çalışma, Türkiye’de üniversite kütüphanelerinin tasarlanmasında bilgi ve belge yöneticilerinin kütüphane binasını ve mekânlarını yeniden tasarlarken göz önüne alması gereken mimari unsurlar ele alınarak iyi uygulama örneklerini mekân ve hizmet açısından incelemektedir. Kütüphaneler artık sadece kitapların korunduğu ya da bilgi kaynaklarının hizmete sunulmasını sağlayan kurumlar değil, gelişen sosyo-kültürel ve ekonomik olgularla birlikte yeni değişen kullanıcı davranışları kütüphane binalarında yeni tasarım ve yaklaşımlarla ele almayı zorunlu kılmaktadır. Tüm bu öğelerle beraber teknolojinin etkisi, yeni mimari tasarımların ve düşünce yapılarının ortaya çıkması kütüphanelerde farklı mekânlar oluşumunu sağlamıştır. Kütüphane türü ne olursa olsun yeni yapısal değişimleri bilgi kaynağını gelecek nesle aktarımını sağlayan, kullanıcılar ile buluşturan, değişen çalışma saatleri ile 7/24 açık ve hizmet veren çok çeşitli çalışma alanları ile hizmet çeşitliği açısından modern tasarlanan konferans salonları, dinlenme alanları, yeme-içme mekânları, özel araştırma alanları, teknoloji, müze ve sergi alanları, personel ofis alanları, kitap ve süreli yayınlar için oluşturulan mekânlar ile yenilikçi hizmet unsurları da yansıtan çok çeşitli atölyeler, müzik ve medya alanları ile tüm kullanıcılara hizmet veren büyük bir sosyal yaşam merkezleri haline gelerek büyük bir dönüşüm sürecine girmiştir. Bu çalışma kütüphaneler ve kütüphaneciler için değişen yaklaşımların kütüphanelere ve mekân yönetimi tasarımı açısından yaklaşımlar değerlendirilmiştir.