STERNBERG’İN BAŞARILI (ÜÇLÜ ) ZEKA KURAMI

Abstract

Bu çalışmanın amacı; ülkemizde eğitim alanında çalışanların veöğrenim görenlerin bilişsel süreçler hakkında daha yeni bilgilereulaşmalarına yardım sunmak ve Stenberg’in “Başarılı Zeka Kuramı”nındaha geniş ölçekte tartışılmasını sağlamaktır. Bu amaçla, makaledeağırlıkla Stenberg’in “Başarılı Zeka” konulu makaleleri değerlendirilmişve bunun yanında zeka kuramları konusunda alanyazın taramasıyapılarak konu farklı boyutlarıyla ele alınmaya çalışılmıştır.Çalışmada çok bilinen kuramlar genel hatlarıyla tanıtılmış;Stenberg’in Başarılı Zeka Kuramı daha kapsamlı ve daha geniş bir açıdanele alınarak zeka konusundaki tartışmalar ve kuramlarla birlikteyorumlanmıştır.Bu çalışma iki ana bölümden oluşmuştur. İlk bölümde zekanındoğası ve zeka kuramları ile ilgili özet bir değerlendirme yapılmış, ikincibölümde Stenberg’in “Başarılı Zeka Kuramı” kendi makalelerindenyararlanılarak ele alınmıştır.Sternberg’in Başarılı Zeka Kuramı’na göre; insanlar bir ya da dahafazla zeka türünde güçlüdürler; bunlar yaratıcı, analitik ve pratikzekalardır. Başarılı Zeka güçlü olduğumuz zeka türlerinin farkında olup,bu zeka türlerini kullanabileceğimiz alanlara yönelmemizi sağlayanbecerimizdir. Sonuç olarak eğitimcilere ve ebeveynlere klasik zekaanlayışının peşine takılıp çocukların zekalarını ölçmeyi önemsemekyerine Stenberg’ın Başarılı Zeka kuramını anlamaya çalışmayıöneriyoruz.Zekanın sadece akademik ve soyut beceriler olarak görülmesiniyeterli bulmuyoruz. Bunun yanında zekayı öğrenilenleri ileri düzeyetaşıma, bilişsel alanında yeni yapılanmalara yönelme ve yarama ve üretme yoluyla yeni bilgilere dönüştürme kapasitesi olarak görmekgerektiğini öneriyoruz. Bu doğrultuda bazı bilgilerin ezberlenmesininyerine özümlenmesinin önemsenmesini istiyoruz.

Purpose of this study was to help individuals who are working on education and getting education to reach new information about cognitive processes and to provide discussing “ Theory of Successful İntelligence” known as Sternberg’s triple intelligence theory in a broad range. For this purpose, in this article, mainly Sternberg’s article related to “Successful İntelligence” was evaluated and besides, literature review related to intelligence theories was analysed in different perspectives. In this study, all theories were investigated in general; Sternberg’s theory of successful intelligence was examined comprehensively and it was contextualized with arguments and theories on intelligence. This study is composed of two main parts. In the first part of this study, there is a brief evaluation about the nature of intelligence and intelligence theories. In the latter part, Sternberg’s “Successful İntelligence” was introduced by using Sternberg’s own articles. According to Sternberg's Theory of Successful Intelligence; people are strong in one or more kinds of intelligence; these are creative, analytical and practical intelligences. Successful Intelligence is our skill to be aware of the types of intelligence we are capable of and to lead to areas where we can use these intelligence types. As a result, we advise educators and parents to try to understand Stenberg's Theory of Successful Intelligence instead of following classical intelligence and taking care of children's intelligence. We do not find it sufficient to see intelligence as only academic and abstract skills. We also suggest that intelligence should be seen as an advanced level of transfer of knowledge, a new orientation in the cognitive field, and the capacity to transform knowledge into new knowledge through creation and production. In this direction, we want you to pay attention to the fact that some information is internalized instead of memorizing.